Milli elektrikli motorlar askeri araçları yürütmeye hazır

ANKARA (AA) - Askeri ve ticari elektrikli araçlar için FEMSAN tarafından milli olarak geliştirilen elektrik motoru ve motor sürücü çözümleri, Türkiye'nin en önemli savunma sanayisi etkinliğinde vitrine çıkacak.

AA muhabirinin edindiği bilgiye göre, elektromobilite (e-mobilite) kavramı dünyada olduğu gibi Türkiye'de de güncelliğini koruyor. Fosil yakıtlı araçların çevreye yaydığı zararlı gaz değerlerinin azaltılması, yakın gelecekte fosil yakıtların birçoğunun tükenme eşiğine geleceği beklentisi nedeniyle enerjide verimlilik ve emisyon standartlarının yükseltilmesi ile elektrikli araçların yaygınlaşması konusu gündemden düşmüyor. Pek çok firma bu yeni alanda kendine yer bulmak için çalışmalar yürütüyor.

Elektrik motorları tasarım ve üretim alanlarında 35 yılı aşkın süredir faaliyet gösteren FEMSAN da farklı e-mobilite projeleri sürdürüyor.

Firma, sektördeki pozisyonunu sağlamlaştırmak ve kalıcı hale getirmek amacıyla hem ticari hem de askeri araç endüstrilerine yönelik elektrikli tahrik sistemleri ürünlerini bir çözüm ailesine dönüştürdü.

Milli Elektrikli Tahrik Sistemi (METAS) ve ürün ailesi, İstanbul'da 25-28 Temmuz'da düzenlenecek 16'ncı Uluslararası Savunma Sanayii Fuarı'nda (IDEF 2023) ilk kez sergilenecek.

METAS ürün ailesi, Türkiye'nin ve global pazarın elektrikli sürüş ve itki alanlarındaki ihtiyaçlarını karşılamak üzere geliştirildi.

FEMSAN, hafif, orta ve ağır sınıf askeri araçlar ile ticari araçlara güç sağlamak için geliştirdiği elektrik motorlu tahrik sistemlerini göreve hazır hale getirdi.

Özellikle askeri uygulamalarda hibrit tahrik sisteminde elektrik motorunun kullanılmasıyla askeri araçlar muharebe sahasında sessiz intikal edebilecek, düşük akustik ve termal iz kazanımları ile bu araçların düşman sistemlere görünürlüğü azaltılacak.

Askeri araçların bakım ve idame masrafları gerilerken elektrikli tahrik sistemi sayesinde termal ile akustik izin düşmesiyle araçların yüksek hıza çıkması kolaylaşacak, rejeneratif frenleme özelliğiyle de enerjinin geri kazanımına olanak sağlanacak.

Elektrikli tahrik sistemlerinin kullanımıyla taktik harekatta bakım ve onarım ihtiyacı da asgari seviyeye inecek.

METAS, hafif, orta ve ağır sınıf ticari araçların duyduğu yüksek güç ihtiyacını şehir içi çevre ve gürültü kirliliğini minimum seviyeye indirerek karşılayacak. Hareketli ve bakım gerektiren parça sayısının azalmasıyla bakım maliyetleri de düşecek.

Şehir trafiğinde dur-kalk durumlarında ilave yakıt verimliliği sağlayacak METAS ürün ailesi, aylık enerji tüketim maliyetleri açısından da kazanım oluşturacak.

METAS ürün ailesinde, elektrik motorların NdFeB (neodimyum mıknatıs) gibi yüksek manyetik performansa sahip, enerji yoğunluğu ve yüksek sıcaklıklarda çalışma dayanımı olan mıknatıs teknolojileri, yüksek akım yoğunluğuna sahip silisli saclar, termal iletkenlik katsayısı yüksek malzemeler ve yüksek sıcaklık dayanımlı izolasyon malzemeleri kullanılarak üretildi.

Ürün ailesinin en yeni üyesi askeri paletli zırhlı araçlar için geliştirildi. Bu tahrik sistemi 3 fazlı IPM motor yapısında 220 kilovat gücünde, 2800 Nm tork üretebilen, maksimum hızı 3700 RPM olan 500-800 VDC aralığında çalışma gerilimine ve rejeneratif frenleme özelliğine sahip, yüzde 96 verimle çalışabilen sıvı soğutmalı bir çözüm sunuyor.

Elektrik motoru fiziksel özelliklerinde motor çapı 460 milimetre, motor boyu 430 milimetre olan tahrik sisteminin ağırlığı ise 250 kilograma karşılık geliyor.

METAS sisteminde yer alan motor sürücü, yeni nesil elektrik motorlarına uyumlu olarak geliştirildi. Motor sürücü, 500-800 VDC çalışma gerilimine sahip olup IGBT veya SiC Mosfet teknolojisi kullanılarak yüksek gerilimli elektrikli araç sistemlerinde daha hızlı anahtarlama ve daha düşük anahtarlama kaybı sağlıyor. Motor sürücüde askeri tip konnektörler kullanılıyor ve zorlu çalışma şartlarına göre askeri standartlara uyumlu olarak görev yapıyor.

METAS'ın tüm geliştirme, üretim, test ve kalifikasyon süreci FEMSAN mühendislerince yapıldığından opsiyonel elastikiyet imkanları sunuyor. Elektrik motoru boyutlarında, yerleşim montaj ara yüzü ve çıkış bağlantı elemanlarında yapılacak minör değişikliklerle her platforma hızlı uygulama yapılabiliyor.

Yerli ve milli imkanlarla geliştirilen METAS ürün ailesiyle yurt dışından temin azaltılacak, ülkenin ihracat potansiyeli artırılacak, tasarım ve üretim kabiliyetleriyle gelecek teknolojiler için altyapı oluşturulacak.

Muhabir: Göksel Yıldırım