Orman yangınlarıyla üç koldan mücadele

ANKARA (AA) - AA muhabirinin Bakanlıktan edindiği bilgiye göre, Türkiye'de 23,1 milyon hektar ormanlık alan bulunuyor. Bu alanın 12,5 milyon hektarı 'orman yangınlarına karşı hassas' olarak değerlendiriliyor.

Bakanlık, orman yangınlarıyla mücadele stratejisini üç temel adımda yürütüyor. Bu kapsamda 'önleme', 'söndürme' ve 'yeniden ormanlaştırma' çalışmaları yapılıyor.

Önleme çalışmaları çerçevesinde, belirli gün ve haftalar için etkinlikler düzenleniyor. Medya ve gönüllü kuruluşlarla işbirliği yapılıyor.

Yangın riski bulunan bölgelerdeki seyahat acentelerinde ve turistik tesislerde çalışan personele orman yangınları ve alınması gereken önlemler konusunda eğitim veriliyor.

Önleme amaçlı teknik çalışmalar kapsamında ise yangın önleme tesislerinin inşası gerçekleştiriliyor. Yerleşim yerleri veya tarım alanlarıyla ormanlar arasında yangına dayanıklı türlerle şeritler oluşturuluyor. Böylece yerleşim yerlerinden veya tarım arazilerinden çıkan yangınların ormanlara sıçraması engelleniyor.

Ayrıca planlı ormancılık yaklaşımına dayalı biçimde ormanların kurulması yönünde müdahaleler yapılarak, yanıcı maddelerin azaltılması ve ormanların yangına dayanıklı hale getirilmesi sağlanıyor.

Yangın emniyet yolları ve şeritleri inşa edilerek, buraların her yıl bakımları yapılıyor. Böylece, bir taraftan orman yangınlarına karşı fiziksel engeller oluşturulurken diğer taraftan yangına müdahale edilebilecek yeni cepheler hazırlanıyor.

Ormanların yanıcı madde yükünün azaltılması amacıyla da çalışmalar sürdürülüyor. Bu kapsamda, yol kenarlarındaki yanıcı maddeler temizlenirken ağaçların budaması yapılıyor.

Orman yangınlarında başarıyı getiren en önemli faktör olarak, alevlerin erken görülmesi, ardından yangına hızlı ve etkin müdahale edilmesi olarak görülüyor.

Türkiye, orman yangınlarıyla mücadelede, yangınların tespitine ve yönetimine yardımcı olmak için kameralar, İHA'lar ve yapay zeka destekli Karar Destek Sistemi kullanıyor.

Karar Destek Sistemi ile yangın çıkma olasılığı tahmin ediliyor ve orman yangınlarının olası nedenleri belirleniyor. Sistem, orman yangınlarının koordinasyonunda ve karar vermede yöneticilere destek oluyor.

Orman yangınlarının erken ihbarı veya tespiti için ülke genelinde 776 yangın gözetleme kulesi bulunuyor. Buralarda ormanlar özellikle yangın mevsiminde 7/24 gözetleniyor.

Gözetleme kulelerinin 184'ünde yapay zeka destekli yazılımlarla çalışan 368 kamera bulunuyor. Bu sayede ormanlar uzaktan izlenebiliyor ve yangın meydana geldiği an yetkililere haber veriliyor.

Meteorolojik şartlara göre saatlik olarak yangın risk haritaları oluşturuluyor ve buna göre gerekli önlemler artırılarak uyarılar yapılıyor.

Bildirilen veya tespit edilen bir yangına, ormanların içinde bulunan 1583 ilk müdahale ekibiyle en kısa sürede müdahale ediliyor.

Su atma süresini azaltmak amacıyla hava ve kara araçları için 4 bin 630 havuz ve gölet yapıldı. Ayrıca yangına müdahale etmek ve yangın anında ekiplere yardım sağlamak için orman köylerine 4 bin 162 su tankeri dağıtıldı.

Orman yangını söndürüldükten sonra saha ölçümleri ve hasar tespiti yapılıyor. Ardından en kısa sürede yanan ağaçlar kesilerek sahadan kaldırılıyor ve toprakta gerekli hazırlıklar yapılıyor. Daha sonra yangından zarar gören alanlar uygun ormancılık tekniklerine göre yeniden ağaçlandırılıyor.

Anayasa'nın 169'uncu maddesi gereği, yanan ormanların yerinde yeniden orman yetiştiriliyor, bu yerlerde başka çeşit tarım ve hayvancılık yapılamıyor.

Muhabir: Mustafa Çalkaya