بسم الله الرحمن الرحيم
إِنَّا أَنزَلْنَاهُ فِي لَيْلَةِ الْقَدْرِ {} وَمَا أَدْرَاكَ مَا لَيْلَةُ الْقَدْرِ {} لَيْلَةُ الْقَدْرِ خَيْرٌ مِّنْ أَلْفِ شَهْرٍ {} تَنَزَّلُ الْمَلَائِكَةُ وَالرُّوحُ فِيهَا بِإِذْنِ رَبِّهِم مِّن كُلِّ أَمْرٍ {} سَلَامٌ هِيَ حَتَّى مَطْلَعِ الْفَجْرِ {}
Kıymet, şeref ve üstünlük gecesi' demek olan 'Leyle-i Kadir'
Bir diğer görüşe göre ise 'hüküm gecesi'dir. Bu görüşe göre, yüce Allah, bu gecede bir sene içindeki ölüm ve rızıkları Meleklere açıklar.
Leyle-i Kadir, aynı zamanda 'tazyik, sıkışıklık gecesi' manasına da gelmektedir. Nitekim bu gecede yer yüzü, inen Meleklere dar gelir, her yer Meleklerle dolar. Kur'an'ın bu gecede nazil olmaya başlaması da bu sebebe bağlanmaktadır. Bu hususla ilgili olarak Kadr suresinde, Kur'an'ın bu gece indirildiği ve bu gecenin çok hayırlı olduğu bilinmektedir: 'Muhakkak, biz onu (Kur'an'ı) Kadir gecesinde indirdik. Sen o Kadir gecesinin ne olduğunu nereden bileceksin? Kadir gecesi bin aydan daha hayırlıdır. O gecede Melekler ve Ruh (Cebrail), Rablerinin izni ile bütün emirlerle inerler. O (gece), tan ağarıncaya kadar emniyetli ve selametli bir gecedir.'
Müfessirlerin çoğu tarafından kabul edilen görüşe göre Kur'an-ı Kerim, bu gecede en üst semadan Dünya semasına bir bütün halinde indirilmiş ve daha sonra da Peygamberimiz'e 23 yıl boyunca peyderpey vahyedilmiştir. Diğer bir görüşe göre ise Kur'an, bu gece nazil olmaya başlamıştır. Öte yandan Bedir Gazası da Kadir gecesi sabahında cereyan etmiş ve bu savaş neticesinde inanmayanlar karşısında büyük bir galibiyet elde etmişlerdir.
Bir hadis-i Şerife göre Kadir gecesi, Ramazan ayının 20'sinden sonraki gecelerden biridir. Bunlardan 27. gece olması da kuvvetle muhtemeldir. Dinimizde, ibadetin devamlılığı esas olduğundan bu gece kesin olarak belirtilmemiştir.
Kadir Gecesi'nin ihyası hususunda peygamberimizin çeşitli hadisleri mevcuttur. Bunlara göre Kur'an okumak, nafile namaz kılmak ve dua etmek bu gecenin feyzinden istifade etmeyi sağlamaktadır.
Hz. Aişe Annemizden bir hadisi aktarmak suretiyle bu gecede nasıl dua edeceğimizi Efendimiz (s.a.s.)’den öğrenelim.
قُلْتُ : يا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ إِن عَلِمْتُ أَيَّ لَيْلَةٍ لَيْلَةُ القَدْرِ ما أَقُولُ فيها ؟ قَالَ : « قُولي : اللَّهُمَّ إِنَّكَ عَفُوٌّ تُحِبُّ العفْوَ فاعْفُ عنِّي
Bu gece hakkında Hz. Aişe Validemiz (r.a.) Efendimize şöyle bir soru yöneltmiştir: Ey Allah'ın Resulü! Kadir gecesinin hangi gece olduğunu bilecek olursam, o gece nasıl dua edeyim? diye sordum. 'Allahım! Sen çok affedicisin, affetmeyi seversin. Beni bağışla! diye dua et' buyurdu.
Sevgili Peygamberimizden Kadir gecesinin ihya edilmesi neticesinde elde edilecek mükafat bizlere şöyle müjdelenmektedir.
مَنْ قام لَيْلَةَ القَدْرِ إِيماناً واحْتِسَاباً ، غُفِر لَهُ ما تقدَّم مِنْ ذنْبِهِ
“Faziletine inanarak ve karşılığını Allah'tan bekleyerek Kadir gecesini değerlendiren kişinin geçmiş günahları bağışlanır.”
Osmanlı Devletinde bu gece, resmi bir şekilde kutlanırdı. Devlet erkanı, en büyüğünden küçüğüne doğru birbirleriyle tebrikleşirlerdi. Padişahın da bizzat katıldığı bu kutlamaya Kadir Alayı denirdi.
Kadir gecesi, edebiyatımızda da layık olduğu yerini almış, bu hususta ;;;
Sabit (ö. 1712) Ramazaniyye'sinde bu gece hakkında şu mısralara yer vermektedir:
Leyletü'l-kadr-i kerem iyd-i sabah-ı ihsan
Ahdinin bir günüdür mevsim-i iyd-i ekber
Gününün bir gicesidir şeb-i kadr-i Ramazan.
Rahmetli Değerli hocalarımızdan Amil Çelebioğlu'nun Ramazanniyesinde :
Açılır bağ ile bostan
Mübarek Kadir gecesi
Salınır hur ile gılman
Mübarek Kadir gecesi
Eyleyelim ah ile vah
Yine eriştire Allah
Afv olur çok günah
Mübarek Kadir gecesi
Olundu aleme müjde
Getirir alemi vecde
Ağaçlar ediyor secde
Mübarek Kadir gecesi
Gökler kapısı açılır
Aleme rahmet saçılır
Hulle donları biçilir
Mübarek Kadir gecesi
Bu gece hürmetli olur
Müminlere kutlu olur
Acı sular tatlı olur
Mübarek Kadir gecesi
Makbuldür cümle dilekler
Zemine iner melekler
Çarha girer hep felekler
Mübarek Kadir gecesi
Cümle alem mesrur olur
Hep günahlar mağfur olur
Cümle yer gök pür nur olur
Mübarek Kadir gecesi
Terk edip hab-ı gafleti
Edelim Hakk'a taati
Kulun makbuldür haceti
Mübarek Kadir gecesi
Ne layıkdır naim olmak
Güle güle saim olmak
Çok sevapdır kaim olmak
Mübarek Kadir gecesi
Hakk'a gönül bağlayalım
Ciğerimiz dağlayalım
Sabaha dek ağlayalım
Mübarek Kadir gecesi
Afv olur cürm ü hatalar
Hakk'ın emrini tutalar
Bekçiye olsun atalar
Mübarek Kadir gecesi
Cenab ı Hak bu gece ve diğer mübarek günlerin hürmetine hatalarımızı, yanlışlarımızı ve günahlarımızı affeylesin. Bayram sabahına hayırlar içerisinde, sevdiklerimizle beraber ulaşmayı güzel bir bayram geçirmeyi bizlere nasip etsin.
Kadir gece, Tüm İslam âlemi için hayırlar huzurlar şuurlar getirmesini Yüce Rabbimden niyaz ediyoruz.