61. Münih Güvenlik Konferansı, yarın "Ukrayna ve Orta Doğu" önceliğiyle başlayacak

BERLIN (AA) - Savunma ve güvenlik alanında dünyanın önemli platformlarından olan konferans, kıtada İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana binlerce insanın öldüğü milyonları göçe zorlayan en büyük savaş olan Rusya-Ukrayna savaşının (24 Şubat 2022'de başladı) ve ABD'nin gümrük tarifeleriyle küresel ticarette artan gerilimin gölgesinde yapılacak.

MSC 2025'in, ocak ayında yeni bir ABD yönetiminin göreve başlaması, Brüksel'de yeni bir Avrupa yasama dönemine girilmesi ve konferanstan sadece bir hafta sonra Almanya'da parlamento seçimlerinin yapılacak olması gibi önemli değişimlerin yaşandığı döneme denk gelmesi dikkati çekiyor.

Bu yılki konferansta, Rusya-Ukrayna savaşı, ABD Başkanı Donald Trump'ın Ukrayna barış planı, Batı ile Çin arasındaki ilişkiler, Sudan ve Kongo Demokratik Cumhuriyeti'ndeki çatışmalar, Orta Doğu'daki durum, savunma harcamaları, iklim krizleri, enerji ve gıda güvenliği ile başta yapay zeka olmak üzere teknoloji konusunda düzenlemeler, siber güvenlik ve ekonominin masaya yatırılması bekleniyor.

Konferansın ayrıca Trump'ın yeni politikalarının ardından Avrupa'nın kendi askeri kapasitesini ne kadar geliştirmesi ve Avrupa'nın güvenliği için ABD'ye ne kadar güvenmesi gerektiği gibi sorular üzerinde uzun yıllar süren tartışmaları yeniden ivmelendirmesi öngörülüyor.

Konferansta, "Donald Trump yönetimindeki ABD nereye gidiyor? Transatlantik ortaklığa ve Ukrayna'ya verilen desteğe ne olacak?" gibi soruların cevapları da aranacak.

Dünya, ABD liderliğindeki tek kutupluluktan çok kutupluluğa doğru kayarken, bu yıl 61'incisi düzenlenecek ve 16 Şubat'a kadar sürecek konferans, gerilim ve belirsizliklerin arttığı bir dönemde Münih'teki Bayerischer Hof Oteli'nde yapılacak.

Siyaset, ekonomi, askeri, diplomasi ve istihbarat alanlarının üst düzey temsilcilerini buluşturan konferansa, bu yıl 60'tan fazla hükümet ve devlet başkanı ile yaklaşık 100 dışişleri ve savunma bakanının katılması bekleniyor.

Aralarında küresel düzeyde faaliyet gösteren şirketlerin üst düzey yöneticileri, akademisyenler ve sivil toplum örgütü temsilcilerinin de bulunduğu 500'ün üzerinde davetli de konferansın katılımcıları arasında yer alıyor.

200'den fazla etkinliğin planlandığı konferansta dünyanın değişik bölgelerindeki krizler, savunma ve dış politika konuları da ele alınacak.

Batılı liderlerin yoğun ilgi gösterdiği 3 günlük konferans, 14 Şubat'ta Almanya Cumhurbaşkanı Frank-Walter Steinmeier'in açılış konuşmasıyla başlayacak. Konferansın ilk gününde küresel yönetişim, demokratik esneklik, iklim güvenliği ve daha birçok konu dahil olmak üzere küresel güvenlik sorunlarına odaklanılacak.

İkinci gün ise uluslararası düzenin durumu ile bölgesel çatışmalar ve krizler üzerine tartışmalar yapılacak. Transatlantik ortaklığın geleceği de konferansın ikinci gününde odak noktası olacak.

Konferans, 16 Şubat'ta Avrupa'nın dünyadaki rolüne ilişkin tartışmalarla sona erecek.

Etkinliğe aralarında ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ve Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ve Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani, ABD Başkanı Donald Trump'ın Ukrayna ve Rusya Özel Temsilcisi Keith Kellogg olmak üzere 60'tan fazla devlet ve hükümet başkanı ile yaklaşık 100 dışişleri ve savunma bakanı katılacak.

Çin'i ise Dışişleri Bakanı Vang Yi konferansta temsil edecek.

Hiçbir kararın alınmadığı gayri resmi toplantıların yapıldığı konferansa, Rusya’dan yetkililerin davet edilmemesi ve ABD'den geniş katılım olması dikkati çekiyor.

Trump, ikinci dönem başkanlığının ilk günlerinde Atlantik ötesi ilişkilerde yeni ve daha keskin bir ton belirlerken, JD Vance liderliğindeki ABD delegasyonu, senatör ve Temsilciler Meclisi üyelerinden oluşuyor.

Konferans, Almanya'da 23 Şubat'ta yapılacak erken federal seçimlerden sadece bir hafta önce yani seçim kampanyasının son dönemecinin tam ortasında gerçekleştirilecek. Almanya için Alternatif Partisi (AfD) ve Sahra Wagenknecht İttifakı-Anlayış ve Adalet İçin (BSW) Partisi konferansa davet edilmedi. Bunlar dışında diğer partilerin liderlerinin konferansa katılması bekleniyor.

Konferans nedeniyle Bayerischer Hof Oteli çevresinde geniş güvenlik önlemleri alınacak. Dronlar da dahil olmak üzere Münih şehrinde uçuş yasağı olacak. Etkinliğin güvenliğini sağlamak için yaklaşık 5 bin polis görev yapacak. Otel çevresindeki yollar trafiğe kapatılacak.

Münih kent merkezinde Filistin destekçilerinin, aşırı sağcı ve göçmen karşıtı grupların, NATO karşıtlarının ve sol grupların gösteri yapması bekleniyor. Gösteriler, otel etrafındaki güvenlik çemberinin dışında düzenlenecek. Alman polisi, Münih Güvenlik Konferansı'nın çevresinde hafta sonu yaklaşık 40 farklı gösteri yapılacağını açıkladı.

Münih'te ilk defa 1963'te "Uluslararası Askeri Bilimler Buluşması" adıyla düzenlenen konferans, o dönemde daha çok Almanya, ABD ve NATO üyelerinden katılım olduğu için "Transatlantik Aile Buluşması" olarak adlandırılıyordu.

1994'ten sonra "Güvenlik Politikaları İçin Münih Konferansı" adıyla yapılan buluşma, 2008'de "Münih Güvenlik Konferansı" ismini aldı. İlk yıllarda 60 katılımcı ile sınırlı tutulan konferans, 1999'dan sonra Avrupa'nın doğusundaki ülkelerden Hindistan, Japonya ve Çin'den katılımcılara da açıldı.

Konferans, 1991'de Körfez Savaşı ve 1997'de konferansın başkanlığındaki değişim hariç her yıl düzenli olarak gerçekleştirildi.

Muhabir: Bahattin Gönültaş,Behlül Çetinkaya