Avrupa Merkez Bankası Başkanı Lagarde, Bulgaristan'ın avroya geçişinin egemenlik kaybı olmadığını söyledi

SOFYA (AA) - Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde, Uluslararası Para Fonu (IMF) Başkanı Kristalina Georgieva, Bulgaristan Başbakanı Rosen Jelyazkov ve Maliye Bakanı Temenujka Petkova ile birlikte başkent Sofya’nın Boyana Hükümet Köşkü'nde düzenlenen “Avro Bölgesi Eşiğindeki Bulgaristan” konulu konferansa katıldı.

Lagarde, konferansta, Avro Bölgesi'ne katılımının “refah ve güvenlik” olarak iki kelimeyle özetlenebileceğini belirterek, şöyle konuştu:

“Levadan avroya geçerken yalnız olmayacaksınız. Avroya geçiş egemenlik kaybı değil. Bulgaristan son 10 yılda Avro Bölgesi'ne önemli ölçüde entegre oldu. İhracatınızın yüzde 65’i Avrupa ülkelerine, yüzde 45'i ise Avro Bölgesi'ne gidiyor. Bu önemli bir başarıdır.”

Vatandaşların ulusal döviz olan levadan avroya geçişinden dolayı endişelerine de değinen Lagarde, “Ülkenizin ulusal parasal politikası Avrupa Bölgesi ile ortak olacak. Bulgaristan Merkez Bankası (BNB) Başkanı Dimitar Radev, Avro Bölgesi'nden diğer 20 merkez bankası başkanı ile eşit söz sahibi olacak. Bulgaristan’ın sözü duyurulacak ve esas alınacak.” değerlendirmesinde bulundu.

Lagarde, “Biz size güveniyoruz, siz de bize güvenin.” diye konuştu.

Konferansta söz alan IMF Başkanı Kristalina Georgieva, "Avroya katılım, Bulgaristan için dev bir adım olarak tarihe geçecek. Ülke, Avrupa’nın önemli finansal kararların alındığı masaya oturacak." dedi.

Bulgar kökenli olan Georgieva, ülke ekonomisinde "gerginliklerin" olduğunu belirterek, şunları söyledi:

"Bulgaristan nüfusu azalıyor ve beyin göçü devam ediyor. Bu soruna çözüm bulunması için özel sektör verimliliğinin artırılması gerekiyor. Ülkede finansal ve yapısal reformlar el ele gitmeli.”

Bulgaristan’ın önünde 3 ana hedef bulunduğunu anlatan Georgieva, bunları “Finansal disiplinin sürdürülmesi, makroekonomik politikasının toparlanması ve yapısal ile yönetimsel reformların hızlandırılması” olarak sıraladı.

⁠“Avroya katılım, güvenin bir sembolüdür”

“Bugün Bulgaristan, tarihinin önemli bir dönüm noktasında.” diyen Başbakan Jelyazkov, “1 Ocak 2026’dan itibaren avro artık bizim için yabancı bir para değil, 20’den fazla Avrupa ülkesinde 340 milyondan fazla insanı birleştiren ortak bir değer olacak.” ifadesini kullandı.

Avronun, “yalnızca bir para birimi değil, Bulgaristan’ın, birleşik ve güçlü bir Avrupa’nın kalbinde yerini sağlamlaştıran stratejik bir tercih olacağını” belirten Jelyazkov, avroya geçişin ülkeye yatırım güveni, düşük işletme maliyeti, yüksek finansal istikrar, daha hızlı ekonomik büyüme ve rekabet gücü kazandıracağını vurguladı.

⁠Avroya katılımın, güvenin bir sembolü olduğunu dile getiren Bulgar Başbakan, “⁠Avroya geçişe tam olarak hazırız. Bu, Bulgaristan’ın Avrupa geleceğine olan inancının göstergesidir. 1 Ocak’ta yeni para birimimizi olgunluğumuzun sembolü olarak karşılayacağız.” diye konuştu.

Leva para birimi ile vedalaşacak Bulgaristan’ın avro olarak oluşturulan ilk yıllık bütçe taslağının parlamentoya intikal edilmek üzere hazırlandığına işaret eden Maliye Bakanı Petkova da vatandaşların yüzde 51’inden fazlasının avrodan yana görüş beyan ettiğini söyledi.

Avroya geçiş politikasında Bulgaristan hükümetinin ve BNB'nin başarılı bilgilendirme kampanyaları yürüttüklerini aktaran Petkova, “Ülkemiz 1 Ocak 2026’dan itibaren avroya geçişe kesinlikle hazırdır.” dedi.

Avroyu benimseyen ülkeler için en büyük riskin egemenliklerini kaybetmeleri veya fiyatların artması olmadığını vurgulayan Lagarde, “Daha ziyade, Avro Bölgesi'ne girdikten sonra reform ivmesini kaybetmek ve böylece tek para biriminin tüm avantajlarından mahrum kalmak.” dedi.

Lagarde, Bulgaristan'ın kaderinin artık kendi elinde olduğuna dikkati çekerek, ülkenin kurumlarını Avrupa standartlarına uyumlu hale getirmeye devam edip, şirketlerini Avrupa Birliği (AB) değer zincirlerine daha da yakından entegre ederse Bulgaristan’ın kazanımlarının artmayı sürdüreceğini söyledi.

Bulgaristan'daki reform ivmesinden şimdiden etkileyici sonuçlar elde edildiğini belirten Lagarde, şimdi bu ilerlemeyi korumak için kararlılık gösterilmesi gerektiğini vurguladı.

Lagarde, “Şimdi yapılacak iş, bu ilerlemeyi sabitlemek ve avroya geçildikten sonra finansman koşullarının iyileşmesi ve dış baskıların azalmasıyla bu ilerlemenin kaybolmamasını sağlamaktır.” diye konuştu.

ECB Başkanı Lagarde, tüketicilerin ve şirketlerin günlük hayatta yeni para birimini kullanmaya başladıkça ve güvenilir bir merkez bankasının fiyat istikrarını garanti ettiğini gördükçe avroya güvenin artacağını savundu.

Avroya geçişin Bulgaristan’da fiyatların yükselmesine yol açacağına dair endişeleri “haklı” bulan Lagarde, şunları kaydetti:

“Bu endişelerde bulunanlar tamamen haklılar. Para birimi değişiklikleri genellikle firmaların dönüştürme sırasında fiyatları yuvarlarken ölçülen enflasyonda geçici bir artışa neden olabilir. İnsanlar, resmi veriler bunu göstermese bile enflasyonun arttığını hissedebilirler. Bu algı genellikle en çok dikkatimizi çeken fiyatlardan yani gıda ve temel hizmetler gibi günlük ihtiyaçların fiyatlarından kaynaklanır ve bu fiyatlar genel fiyat seviyesinden daha hızlı artabilir. Ancak güçlü önlemler alındığında, veriler güven vericidir.”

Lagarde, yetkililer fiyatları yeterince uzun bir süre her iki para biriminde de gösterip, uyumu aktif olarak izleyip ve cezaları uygularsa, tüketici fiyatları üzerindeki etkisinin küçük ve kısa süreli olacağını dile getirdi.

2007’de AB’ye katıldığından beri Bulgaristan, ortak para birimine katılmaya çalışıyordu. Bulgaristan, başta enflasyon olmak üzere bazı önemli kriterlerde yeterli görülmediği için katılım tarihi ertelenmişti. 8 Temmuz’da AB üyesi ülkeler, Bulgaristan'ın 1 Ocak 2026'da avro para birimine geçişini onayladı.

Bulgaristan, gelecek yıl Avro Bölgesi'nin 21. üyesi olacak. Bulgaristan'ın katılımıyla, 27 AB ülkesinden sadece 6 tanesi (İsveç, Polonya, Çekya, Macaristan, Romanya ve Danimarka) Avro Bölgesi dışında kalacak.

Doğu Avrupa ülkesi Bulgaristan, 1 Ocak 2026 itibarıyla avroya geçtiğinde, bir ay boyunca ülkede hem leva hem de avro tedavülde olacak. Bu sürenin sonunda levanın kullanımı sona erecek. Vatandaşlar, ellerindeki levaları belirlenen sabit kur üzerinden ve süresiz şekilde avroya çevirebilecek.

Muhabir: İhvan Radoykov,Dzhanan Mehmed Ismail