Birleşik Krallık'taki siyasetçi ve aktivistlere göre Filistin Devleti'ni tanımak tek başına yetersiz bir adım

LONDRA (AA) - İskoçya Bölgesel Başbakanı John Swinney, AA muhabirine yaptığı açıklamada, tanıma kararının geç de olsa memnuniyet verici olduğunu vurgulayarak, "Bu noktaya gelmek çok uzun sürdü ancak Birleşik Krallık'ın dış politikasında önemli bir dönüm noktası." diye konuştu.

Swinney, Filistin'in güvenliğini sağlayacak bazı adımların atılması gerektiğini belirterek, Gazze'de soykırıma son verilmesi ve insani yardımın Filistinlilere ulaştırılmasının önemine işaret etti.

"İngiltere hükümetini bu adımları atmaya teşvik edeceğiz." diyen Swinney, sırasıyla atılması gereken adımlardan söz ederek, "Önce soykırımı durdurmalı ve İsrail'e silah satışına son vermeliyiz. İsrail-İngiltere Serbest Ticaret Anlaşması'na son vermeli ve esirlerin salıverilmesini sağlamalıyız. Böylece Filistinlilerin güvenliğini gelecek yıllarda da sağlamak için adımları atmış oluruz." dedi.

İskoçya'da iktidarda bulunan İskoçya Ulusal Partisinin (SNP) İngiltere Parlamentosundaki lideri Stephen Flynn de açıklamasında, "Her zaman parlamentoda Filistin Devleti'nin tanınmasını tartıştık çünkü bir soykırım yapılıyor. Hala bir devlet varken onu tanımamız gerekiyordu." ifadelerini kullandı.

"Bu adım, yolculuğun sonu değil başlangıcıdır." diyen Flynn, İsrail’e silah satışlarının durdurulması, İsrail’e destek için yapılan askeri istihbarat uçuşlarının sonlandırılması, yaptırımların uygulanması ve diplomatik baskının artırılmasının, barışın gelecekte de sürmesini sağlamak için atılması gereken sonraki adımlar olduğunu vurguladı.

İskoç siyasiler gibi İngiliz siyasiler de atılması gereken yeni adımlar bulunduğuna dikkati çekti. Filistinli Hristiyan bir babanın kızı olan Liberal Demokrat Milletvekili Layla Moran, "Hem acı hem tatlı bir his yaşıyorum." diye konuştu.

Yıllardır milletvekili olarak Filistin Devleti'nin tanınması mücadelesi verdiğini dile getiren Moran, "Normalde yıllar önce yapılmalıydı. Şu an dedemin atkısını takıyorum. Bugün bizimle değil ancak ruhu bizimle. Tanıma kararı, dedem daha çocukken alınmalıydı." ifadelerini kullandı.

Moran, "(Filistin Devleti'nin tanınması) Gerçekleştiği için mutluyum ancak bu noktaya gelmemiz için bir soykırımın yaşanmaması gerekiyordu." diyerek, Batı Şeria'da şiddetin artacağı endişesi bulunduğunun altını çizdi.

İngiltere'nin Filistin Devleti'ni tanımasının bir umut ışığı olabileceğini söyleyen Moran, hükümetin İsrail'e silah satışına son vermesi gerektiğini belirtti.

Moran, gasbedilen Filistin topraklarındaki yasa dışı İsrail yerleşimleriyle ticaretin sürmesine de tepki göstererek, "(Tanıma kararı) Alınacak en kolay karardı. Hala yapılması gereken çok daha zor şeyler var. Bir parlamenter olarak bunun için baskı yapmaya devam edeceğim." dedi.

İktidardaki İşçi Partisi Milletvekili Afzal Khan da bu anın yaklaşık 100 yıldır beklendiğini belirtse de bir sonraki adım olarak acil ateşkese ihtiyaç olduğunu söyledi. Khan, ABD'ye de önemli bir görev düştüğünü belirterek, İsrail'e ateşkes için baskı yapılması gerektiğini vurguladı.

Uluslararası Kalkınma Bakanı olarak 1997-2003 yıllarında görev yapan Claire Short ise tanıma kararının sahada bir etkisi olmayacağını ifade etti, "Silah satışlarına son vermeden bu karar bir şey değiştirmez. İsrail'i uluslararası hukuku ihlal ettiği için cezalandırmalıyız." dedi.

Short, İsrail'e yaptırımlar uygulanması gerektiğini de söyledi.

İsrail'in Gazze saldırılarını başlattığı 7 Ekim 2023'ten bu yana sokakta, üniversitelerde, meclis ve bakanlık koridorlarında Filistin ve Gazze meselesini canlı tutan sivil toplum temsilcileri de sembolik tanıma adımının devamının gelmesini istiyor.

İngiltere'de Filistin'e destek eylemlerinin organizatörleri arasında başı çeken Filistin Dayanışma Kampanyası (PSC) Başkanı Ben Jamal, şu ifadeleri kullandı:

"Bir Filistinli ve PSC Başkanı olarak bu kararı bir kere alkışlarım ama üç kere alkışlamam. (Orta Doğu'dan Sorumlu Devlet Bakanı) Hamish Falconer, tanıma kararının sembolik bir jest olmadığını, bir niyet göstergesi olduğunu söyledi. Eğer İngiliz hükümeti bu niyetinde ciddiyse bu, Filistin halkının kendi kaderini tayin etme hakkını yerine getirmek için tüm gücünü kullanma niyeti olmalı."

Hükümetin Filistin Devleti önündeki tüm engelleri kaldırmaya yardım etmesi gerektiğini kaydeden Jamal, İsrail'e tüm desteğin sona ermesi gerektiğini vurguladı.

Jamal, İsrail'in hiçbir zaman Filistinlilere kendi kaderini tayin etme hakkını vermeyeceğini belirterek, 1970'lerde başbakanlık yapan İzak Rabin'in de buna karşı olduğunu dile getirdi.

Bulunduğu her ortamda Filistin'in haklarını savunan The Crown dizisi oyuncusu Khalid Abdalla da tanıma kararının ardından İsrail'e silah ambargosu ve soykırımı durduracak adımların gelmesi gerektiğini söyledi.

Filistin halkını ülkesiz bırakan tarafın İngiltere olduğunu ve bugün İngiltere'nin başkentindeki Filistin Temsilciliğinde bayrağının göndere çekildiğini kaydeden Abdalla, "Babam da burada. İlk eylemime 3 yaşındayken babamın omuzlarında katıldım. Filistin bayrağı göndere çekilirken gözleri doldu." ifadelerini kullandı.

Avustralya da Filistin Devleti'ni tanıyan ülkeler arasında yer aldı. İngiltere'de bulunan Avustralya Filistin Savunma Ağı (APAN) Başkanı Nasser Mashni ise şunları söyledi:

"Tanınmanın zor yanlarından biri de bunun parça parça gerçekleşmesi ve Avustralya, Kanada ve İngiltere gibi ülkelere bir şey yaptıklarını söyleme fırsatı vermesi. Tanımak, yeterli bir adım olmaktan çok uzak. Hele ki bir ülkeyi tanırken ona saldıran ve öldüren diğerini silahlandırmak, o ülkeyle ticari ilişkileri sürdürmek, o firavun devletine normal bir ülke gibi davranmak, yeterli olmaktan çok uzaktır. Tanımak bu durumda yapılabilecek en ufak şeydir. Yıllar önce yapılması gerekiyordu."

Mashni, "İsrail, normal olan her alandan dışlanmalıdır. Batı’nın ona verdiği meşruiyeti kaybetmelidir." diye konuştu.

Muhabir: Behlül Çetinkaya