Çocuklara sosyal medya yasağı küresel çapta destek görüyor

İSTANBUL (AA) - AA muhabirinin derlediği bilgilere göre, sosyal medya platformlarının çocuk kullanıcı sayılarının artmasıyla yasaklamalar da gündeme geliyor.

Avustralya, 16 yaşından küçük çocukların sosyal medya platformlarına erişimini kısıtlayan bir yasa tasarısını onaylarken, çocukların ebeveyn izni olmadan sosyal medya platformlarında (Facebook, Instagram, TikTok, Snapchat ve YouTube dahil olmak üzere birçoğu bu kapsama giriyor) hesap açması yasa dışı olacak.

Avustralya'nın attığı adımların ardından İtalya, İspanya, bazı ABD eyaletleri ve Güney Kore gibi birçok ülkenin de benzeri yasa tasarıları üzerine çalışmasıyla beraber konu yeniden dünya gündemine girdi.

Araştırma şirketi Ipsos'un, eğitim sistemine halkın bakışı, memnuniyeti, sorun algısı gibi boyutları incelediği "Education Monitor 2025" araştırmasına göre, çocuklara sosyal medyanın yasaklanmasını savunan kişilerin oranı her geçen yıl yükseliyor.

Dünya genelinde katılımcıların yüzde 71'i 14 yaş altı çocukların sosyal medya kullanımının yasaklanmasını savunurken, yasağa en çok destek veren ülkeler sırasıyla yüzde 87 ile Endonezya, yüzde 85 ile Fransa, yüzde 83 ile İtalya, yüzde 82 ile İspanya ve yüzde 80 ile Kolombiya oldu. Listede 11. sırada yer alan Türkiye'de ise katılımcıların yüzde 76'sı çocukların sosyal medya kullanımına karşı olduklarını belirtti.

Akıllı telefonların okulda yasaklanması konusunda ise dünya genelinde katılımcıların yüzde 55'i yasak olması gerektiğini savunurken, Fransa yüzde 80, İrlanda yüzde 70, İspanya yüzde 69, İtalya yüzde 67 ve Peru yüzde 65 ile başı çekiyor. Türkiye'de ise katılımcıların yüzde 53'ü telefonların okulda yasak olması gerektiğini düşünüyor.

Araştırmada çocukların okulda ChatGPT benzeri yapay zekaları kullanması konusunda ise katılımcılar ikiye ayrılıyor. Dünya genelindeki katılımcıların yüzde 37'si yapay zekanın okullarda yasaklanması gerektiğini düşünürken, yüzde 38'i ise bu görüşe karşı çıkıyor.

Dünya genelinde yapay zekanın okullarda en çok yasaklanmasını isteyen ülkeler yüzde 55 ile Kanada, yüzde 52 ile İrlanda, yüzde 51 ile Fransa, yüzde 47 ile Avustralya ve yüzde 46 ile ABD olurken, Türkiye'de bu oran 28 olarak kaydedildi.

Mayıs 2023’te ABD'de yayımlanan "Sosyal Medya ve Gençlerde Akıl Sağlığı" raporuna göre, gençlerde sosyal medya kullanımının artan depresyon ve anksiyete vakalarıyla ilişkili olabileceğine dikkati çekildi.

Raporda, ergen beynin 10-19 yaş arasında son derece hassas bir gelişim döneminde olduğu, bu süreçte sosyal medyada çok sık zaman geçirmenin beyin gelişiminde duygusal öğrenme, dürtü kontrolü ve duygu düzenleme fonksiyonlarını etkileyebileceği belirtildi.

2025 yılına girerken yapılan bazı geniş ölçekli çalışmalar, sosyal medyanın gençler üzerindeki etkisini sayısal verilerle ortaya koydu.

Mayıs 2025’te UC San Francisco tarafından yayınlanan ve 12 bine yakın çocuğu 3 yıl boyunca takip eden bir çalışma, 9-10 yaş grubundaki çocukların sosyal medya kullanım süreleri arttıkça depresif belirtilerinin de belirgin şekilde yükseldiğini ortaya koydu.

Muhabir: Abdulkadir Günyol