İSTANBUL (AA) - İklim değişikliği konusunda dezenformasyonla mücadelede somut adımlar atılmasını öngören İklim Değişikliğinde Bilgi Bütünlüğü Bildirgesi, Brezilya’nın Belem kentinde devam eden Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 30. Taraflar Konferansı’nda (COP30) imzaya açıldı.
Küresel İklim Değişikliği Bilgi Bütünlüğü Girişimi, BM, UNESCO ve Brezilya hükümeti tarafından geçen yılki G20 Liderler Zirvesi'nde duyuruldu. Girişimin amacı iklim değişikliği konusunda yanlış, yanıltıcı ya da eksik bilgilerin yayılmasını azaltmak, güvenilir, bilimsel temelli bilgi ortamını güçlendirmek ve bilgi kirliliğinin iklim eylemlerinin önünde oluşturduğu engelleri kaldırmak olarak açıklandı.
Girişim, iklim değişikliğiyle ilgili bilgi bütünlüğünü uluslararası, ulusal ve yerel düzeyde teşvik etmek üzere hazırladığı İklim Değişikliğinde Bilgi Bütünlüğü Bildirgesi'ni COP30 zirvesinde imzaya açtı.
Bildirge, hükümetleri, özel sektörü, sivil toplumu ve bilim insanlarını, iklim eylemini zayıflatan dezenformasyon, yanlış bilgi ile iklim inkarcılığına karşı ve ayrıca iklim savunucularına, iklim gazetecilerine ve araştırmacılara yönelik saldırıları önlemeye dönük somut adımlar atmaya çağırıyor.
Girişime destek veren sivil toplum kuruluşlarının katkılarıyla hazırlanan bildirgenin ilk imzacıları Brezilya, Kanada, Şili, Danimarka, Finlandiya, Fransa, Almanya, İspanya, İsveç, Uruguay ve Hollanda oldu.
Bildirge hakkında konuşan Brezilya Devlet Başkanı Luiz Inacio Lula da Silva, "İklim değişikliği artık geleceğin bir tehdidi değil bugünün bir trajedisidir. Bilimsel kanıtların reddedildiği ve bilim kurumlarına saldırıldığı karanlık bir dönem yaşıyoruz. Artık iklim inkarcılığına bir yenilgi daha yaşatmanın zamanı geldi." dedi.
"Bilgi aklama olarak adlandırılabilecek sofistike bir süreç gözlemliyoruz"Bildirgenin duyurulması ve imzaya açılmasına ilişkin düzenlenen basın toplantısına BM Bilgi Bütünlüğü Kıdemli Danışmanı Charlotte Scaddan, Brezilya Devlet Başkanlığı Dijital Politikalar Sekreteri Joao Brant, UNESCO Dijital Katılım ve Politikalardan Sorumlu Direktörü Guilherme Canela ve COP30 Bilgi Bütünlüğünden Sorumlu Özel Elçisi Frederico Assis katıldı.
Toplantıda ilk sözü alan Scaddan, görece yeni bir alan olmasına rağmen bilgi bütünlüğü konusunun COP30'da gündeme gelmesinin önemli olduğunu söyledi. Scaddan, "Öncelikle, bilgi ekosistemimizin bütünlüğünde gerçekten eşi benzeri görülmemiş bir erozyon yaşandığını gözlemliyoruz. Bu durumun nedenleri arasında yanlış bilgiler, çevrim içi ve çevrim dışı nefret, uzmanların ve araştırmacıların hedef alınması gibi etkenler bulunuyor." dedi
İklim değişikliği üzerine yapılan konuşmaların bu atmosferde çeşitli şekillerde erozyona uğradığını ifade eden Scaddan, halihazırda bilgi aklama olarak adlandırılabilecek sofistike bir süreç gözlemlediklerini ve bu süreçte, yanlış iddiaların kasıtlı olarak birden fazla platformda dolaştırıldığını, güvenilir gibi görünmesinin sağlanmaya çalışıldığını anlattı.
Scaddan şunları kaydetti:
"Bu yanlış bilgi ekonomisinin kazananları fosil yakıt sektöründeki çıkar grupları, bazı siyasi aktörler ve çevrim içi olarak öfke ve yalanları paraya çeviren dijital influencerlar. Bu süreçten en çok zarar görenler ise iklim krizi karşısındaki savunmasız topluluklar. Demokratik kurumlar, medya ve medyanın sürdürülebilirliği ile halkın bilgiye olan güveni giderek zayıflıyor, ekonomik istikrar da bundan olumsuz etkileniyor. İşte tam da bu büyük sorun nedeniyle, Küresel İklim Değişikliği Bilgi Bütünlüğü Girişimi’ni başlattık."
"İnkarcılık bilime, kurumlara ve topluma olan güveni zedeliyor"Daha sonra söz alan Brant, Küresel İklim Değişikliği Bilgi Bütünlüğü Girişimi'nin ilk kez bir COP zirvesinde ele alındığını vurgulayarak "Bu, birçok kuruluş, uluslararası örgüt, ülke ve sivil toplum için büyük bir başarı. G20 Başkanlığı, UNESCO, BM, UNFCCC ve tüm ortaklarla birlikte bu girişimi başlatmayı başardık. O zamandan bu yana bazı önemli kilometre taşlarını geride bıraktık." diye konuştu.
Canela, uzun yıllardır bilgi bütünlüğü ile iklim değişikliği arasındaki etkileşimin her iki alan için de son derece önemli olduğunu vurgulamaya ve farkındalık oluşturmaya çalıştıklarını anlattı.
Son olarak konuşan Assis ise Brezilya Devlet Başkanı Lula da Silva'nın COP30’un açılışında sarf ettiği "Bu zirve Doğruluk COP’u olmalı" şeklindeki sözleri hatırlattı.
İklim inkarcılığı ile mücadelenin kritik olduğunu dile getiren Assis, sözlerini "Bugün yanlış bilgi çağında yaşıyoruz ve bildiğiniz gibi, yanlış bilgiler ve inkarcılık bilime, kurumlara ve topluma olan güveni zedeliyor, aynı zamanda nefret söylemini, aşırılığı ve yıkıcı davranışları da körüklüyor. Bu ciddi bir risk ve buna yanıt vermek bizim sorumluluğumuz." diyerek tamamladı.
Muhabir: Yeter Ada Şeko
