Devlet başkanlarının adıyla çıkarılan kripto paralardaki hareketlilik tartışmalara neden oldu

ANKARA (AA) - AA muhabirinin derlediği bilgilere göre, devlet başkanlarıyla ilişkili olarak çıkarılan kripto paralar son haftalarda bu piyasaya damga vurdu.

Adaylığı döneminde kripto paralara yönelik olumlu değerlendirmelerde bulunan ve göreve geldikten sonra "kripto dostu" bir ekonomi yönetimi kuran ABD Başkanı Donald Trump, bu konuda ilk adımı atan isim oldu.

"Trump" isimli bir kripto para projesi başlatan ABD Başkanı, kendi sosyal medya platformlarından da tanıtım yaptı.

Paylaşımların ardından söz konusu kripto para hızla yükselişe geçerken piyasa değeri 15 milyar doları buldu. Ancak bu kripto para, daha sonra hızla düşüş gösterdi.

"Trump"ın hemen ardından ABD Başkanı'nın eşi Melania Trump adına da "Melania" adında bir proje piyasaya sürüldü.

Süreç içerisinde 2 milyar dolar piyasa değerine ulaşan bu kripto para da daha sonra hızla düşüşe geçti. Her iki projede de düşüş yüzde 80'i aştı.

Trump ailesi adına çıkarılan kripto paraların ardından Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei de sosyal medya hesabından "Libra" isimli bir projeye dair paylaşımda bulundu.

Milei, paylaşımında "Bu özel proje, Arjantin ekonomisinin büyümesini teşvik etmeye adanacak." ifadesini kullanırken, "Libra" dakikalar içerisinde yükselişe geçti.

Ardından hızla gerileyen kripto para, çok sayıda yatırımcının zarar etmesine neden oldu.

Devlet Başkanı Milei paylaşımını silerken, blokzincir verilerini inceleyen analistler söz konusu dönemde "insider" (içerden bilgi edinme) işlem yapan 8 cüzdanın 100 milyon dolardan fazla kar elde ettiğini öne sürdü. Proje ekibine ait olduğu öne sürülen bu cüzdanlar tartışmaları beraberinde getirirken, kayba uğrayan yatırımcılar bazı ülkelerde yasal süreç başlattı.

Arjantin'de muhalefet, "dolandırıcılığı teşvik etmekle" suçladıkları Milei'nin görevden alınmasını talep etti.

Kadir Has Üniversitesi Yeni Medya Bölümü Öğretim Görevlisi İsmail Hakkı Polat, söz konusu kripto paraların spekülatif varlıklar olduğunu belirterek, "Trump, Melania ve Libra gibi kripto para projeleri, ülkenin en tepedeki ve gücü elinde tutan insanları üzerinden speküle edildiği için etik olarak 'nüfuz ticareti' dediğimiz kategoriye giriyor. Dolayısıyla yatırımcıların beklentileri aslında tamamen o insanların şu anda ellerinde tuttukları güçle ilgili. O yüzden de çok spekülatif oluyor." değerlendirmesinde bulundu.

Söz konusu kripto paraların karakteristik olarak "önce yükselip sonra düşme" beklentisi oluşturduğunu aktaran Polat, bilinçsiz yatırımcıların bu nedenle hızla kazanç sağlamak için bu varlıklara yöneldiğini söyledi.

Polat, iş modelleri ve inovasyonları olmaması nedeniyle bu projelerin tartışmaların odağında da olduğuna işaret ederek, şu ifadeleri kullandı:

"Özellikle bunların devlet başkanları ya da ülkenin popüler yöneticileri seviyesinde çıkartılması, bu işi daha da karmaşıklaştırıyor. O yüzden yatırımcılara benim tavsiyem, bu tür projelere yatırım yaparken çok dikkatli olmaları, yoğun volatiliteyi göz önünde bulundurmaları, bir akademisyen olarak tavsiyem de bundan uzak durmaları."

Blokzincir ve Kripto Varlık Derneği Yönetim Kurulu Başkanı ve avukat Oğuz Evren Kılıç da çıkarılan kripto paraların başkanlar ya da adı geçen kişilerle ilgisi olup olmadığının tespit edilmesi gerektiğini belirterek, "Bunlarla ilgili paylaşım yapmış olmaları, direkt ilgili olduklarını göstermeye yeterli değil. Ayrıca bu projelerin çıkarıldığı ülkelerin hukukundaki rejime göre sorumluluk tespiti yapılabilir." dedi.

Türkiye'de söz konusu projelere yatırım yapan ve kayba uğrayan yatırımcılara dair de değerlendirmede bulunan Kılıç, şunları kaydetti:

"Bu projelerin kim tarafından, nerede çıkarıldığına bakmak lazım, Türkiye'deki yatırımcıların ülkemizden bir hukuk girişimine başlamaları ise pek mümkün değil. Ülkeden ülkeye yasalar ve kurallar değişiklik gösteriyor. Örneğin, ABD merkezli çıkarılan kripto varlıklar için denetim ve yaptırım yetkisi SEC, CFTC, FinCEN gibi kurumlarda."

Muhabir: Mertkan Oruç