Eserleriyle gençliğe yol gösteren usta kalem: Ahmet Kabaklı

İSTANBUL (AA) - Ka­bak­lı, 30 Ma­yıs 1924'te Elazığ Harput'ta bulunan Göllübağ köyünde imam Ömer Efendi ile Münire Hanım'ın çocuğu olarak dünyaya geldi.

Çocukluğunu Göllübağ'da geçiren Kabaklı, ilk, orta ve lise tahsilini Elazığ'da, yüksek öğrenimini İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türkoloji Bölümü'nde tamamladı.

Diyarbakır ve Manisa liselerinde edebiyat öğretmeni olarak çalışan Kabaklı, 1956'da Tercüman gazetesinin düzenlediği fıkra yarışmasını iki kişiyle kazandı ve aynı gazetede yazı yazmaya başladı.

1956 sonbaharında staj için Milli Eğitim Bakanlığı bursuyla Fransa'nın başkenti Paris'e giden usta yazar, buradan Tercüman gazetesine "Paris Mektubu" başlığı altında yazılar gönderdi.

Paris'ten döndükten sonra İstanbul Çapa Eğitim Enstitüsü'nde edebiyat öğretmenliğine tayin edilen Kabaklı, 1958-1969 arasında bu kurumda öğretmenlik yaptı.

Yaklaşık 50 yıl öğreticilik vasfını kaybetmeyen usta yazar, 1960'ta Aydın'da iken başladığı Ankara Hukuk Fakültesi'ni de tamamlayarak kısa süre avukatlık yaptı. Kabaklı, 1969'dan itibaren İstanbul Yüksek Öğretmen Okulu'nda öğretim üyesi olarak çalıştı.

Emekliye ayrıldığı 1974'te Türk Musikisi Devlet Konservatuvarında edebiyat dersleri vermeye başlayan Kabaklı, 1972'de Türk Ede­bi­ya­tı der­gi­si­ni, 1978'de ise Türk Ede­bi­ya­tı Vak­fını kurdu.

Kabaklı, Nihat Sami Banarlı, Mehmet Kaplan, Mümtaz Turhan, Tarık Buğra'nın da aralarında olduğu arkadaşlarıyla Türk Edebiyatı Cemiyetinin kurulmasında da yer aldı.

Türk Edebiyatı dergisinin ilk sayısındaki "Çıkarken" başlıklı yazısında Ahmet Kabaklı, "Bugüne kadar birçok sanat ve fikir hareketine öncülük eden Türk Edebiyatı Cemiyeti, sayısı pek çok olan değerli mensupları ile Türk milletinin geçmişi ve bugünü, eski ve yeni edebiyatçılar, çağdaş ve klasik sanatlar arasındaki yakınlaşmayı Türk Edebiyatı dergisi ile düşünüyor." ifadelerini kullanmıştı.

Tercüman gazetesinde 1990'a kadar çalışma hayatına devam eden Kabaklı, 1990'dan sonra da Türkiye gazetesindeki köşesinde makaleler kaleme aldı.

Eserlerinde Harput'un ve yaşadığı dönemin izleri görülen yazar, 1995'ten itibaren Türk Dil Kurumu asil üyeliği görevini de sürdürdü.

Ahmet Kabaklı'ya 14 Aralık 1996'da Aydınlar Ocağı ve 55 gönüllü kuruluşun desteğiyle düzenlenen törende, Şeyhül Muharririn (yazarların üstadı) ünvanı verildi.

Kalp rahatsızlığı nedeniyle 2000 yılında hastaneye kaldırılan Kabaklı, kısa bir süre sonra tedavisi devam ederken eşi Meşkure Hanım'ı kaybetti.

Tedavisi sonrasında iyileşmeye başlayan usta kalem, akciğer enfeksiyonu nedeniyle tekrar hastaneye kaldırıldı ve 8 Şubat 2001'de yaşamını yitirdi.

Kabaklı'nın tabutuna Türk ve Doğu Türkistan bayrakları sarılı cenazesi, Fatih Camisi'nde kılınan namazın ardından Eyüpsultan Mezarlığına defnedildi.

Yetenekli ve genç yazarların edebiyat dünyasına kazandırılmasına katkı veren usta kalem, hayatının sonuna kadar devam ettirdiği köşe yazıları ve eserleriyle bir devre ışık tuttu, gençliğe yol gösterme çabası içinde oldu.

Ahmet Kabaklı'nın edebiyata yönelmesinde annesi Münire Hanım'ın çocukluğundan itibaren ona anlattığı masal, efsane ve menkıbeler, önemli ölçüde etkili oldu.

Ortaokuldaki Türkçe öğretmeni Cemile Aytaç, Elazığ Lisesi'nde edebiyat öğretmeni Cahit Okurer, Fransızca öğretmeni Cemil Meriç ve tarih öğretmeni Yahya Pehlivan, onun edebiyat ve tarihe ilgisinin artmasında önemli bir rol oynadı.

Aynı zamanda İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi'ndeki hocaları Reşit Rahmeti Arat, Ahmet Caferoğlu, Ali Nihat Tarlan, Ahmet Hamdi Tanpınar ve Mehmet Kaplan, Kabaklı'nın edebiyata olan ilgisinin bilimsel bir nitelik kazanmasını sağladı.

Usta edebiyatçı, 1947 yılından itibaren Nurettin Topçu'nun çıkardığı Hareket dergisinde de "Ayın Hercümerci" başlığı altında polemik yazıları yazdı.

Türk Edebiyatı dergisi aracılığıyla yetenekli ve genç kalemlerin edebiyat dünyasına kazandırılmasına katkı sağlayan Kabaklı, hayatının sonuna kadar devam ettirdiği köşe yazıları ve eserleriyle bir devre ışık tuttu.

Hakkında açılan davalara rağmen yazmaktan asla vazgeçmeyen Kabaklı, Allah, peygamber, vatan ve millet sevgisinin yanı sıra toplumsal açıdan önem taşıyan aile, insan, hayvan ve memleket sevgisine de eserlerinde yer verdi.

Gazete yazılarında polemikçi tarzıyla öne çıkan Kabaklı, milli kültürü ve manevi değerleri savunarak Anadolu insanının sesi oldu.

Usta edebiyatçının eserlerinden bazıları şöyle:

"Kültür Emperyalizmi", "Müslüman Türkiye", "Mabet ve Millet", "Mehmet Akif", "Yunus Emre", "Mevlana", "Bizim Alkibiades", "Ecurufya", "Sohbetler 1-2", "Temellerin Duruşması", "Güneydoğu Yakından", "Şiir İncelemeleri", "Doğudan Doğuş", "Türk Edebiyatı", "Şa­ir-i Ci­han Ne­dim", "Şi­ir İncelemeleri, "Mil­le­te Vu­ru­lan Can­lı Pran­ga: Bü­rok­ra­si", "Al­pe­ren", "Dev­let Fel­se­fe­miz", "Çağ­la­ra Hükmedenler", "Tür­ki­ye'yi Yo­ğu­ran­lar", "Sı­nır­la­rın Öte­si", "İs­tan­bul Gül­des­te­si", "Di­van Ede­bi­ya­tı", "Aşık Ede­bi­ya­tı", "Ta­sav­vuf", "Ta­ri­kat", "Ede­bi­yat", "İslam'la Kaynaşmış Türk Edebiyatı", "Fatih ve İstanbul", "Sanat ve Edebiyatımız", "İrfan ve İnsan", "Bu Dünyadan Kimler Geçti."

Muhabir: Özlem Limon