Gazze'de ateşkes müzakerelerinde İsrail'in Morag Koridoru ısrarı henüz aşılamadı

KUDÜS (AA) - Hamas ve İsrail arasındaki ateşkes müzakereleri Katar'ın başkenti Doha'da, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun Washington ziyaretiyle eş zamanlı sürüyor. Müzakerelerde, tarafların fikir ayrılığı yaşadığı dört maddeden üçünün uzlaşıya bağlandığı paylaşılıyor. Buna karşın, İsrail'in ateşkeste Gazze'nin güneyindeki Han Yunus ve Refah kentini ayıran Morag Koridorunu elinde tutma ısrarının çözüme kavuşmadığı bildiriliyor.

İsrail, Morag Koridoru'nu elinde tutarak Refah kentindeki işgalini sürdürmesini "kırmızı çizgi" olarak dayatırken Hamas ise buna kesin olarak karşı çıkıyor. İsrail'in işgali sürdürme ısrarına karşı Hamas, bölgeden çekilme sağlanmazsa anlaşmaya yanaşmayacağı yanıtını veriyor.

İsrail'in nisan ayında Gazze'nin güneyinde açtığı Morag ismini verdiği 12 km uzunluk, 1,5 km genişliğindeki koridor, Refah ile Han Yunus kentlerini birbirinden ayırıyor. Daha önceki ateşkes müzakerelerinde, İsrail'in Gazze ile Mısır sınırındaki Philadelphi Koridoru'ndan çekilmeme ısrarı dikkati çekmişti, Morag da Tel Aviv yönetimi tarafından "İkinci Philadelphi" olarak görülüyor.

İsrail ordusunun bu koridoru Gazze'ye saldırıları sürdürmek için bir tampon bölge olarak gördüğü, ateşkes sağlansa bile bölgede kalarak Gazze'de kontrolünü devam ettirebileceği aktarılıyor. Koridordaki İsrail askerlerinin amacının kurulan geçici karakolları savunmak ve sözde insani yardım merkezlerinin güvenliğini sağlamak olduğu belirtiliyor.

Gazze Şeridi'nde sözde insani yardım dağıtım noktalarında yardım bekleyen Filistinlilerin öldürülmesine karışan İsrail birliklerinin de bu koridor üzerinde görevli olduğu aktarılıyor.

İsrail, Morag Koridorundaki kontrolü elinde tutarak üzerindeki 171 bin Filistinliyi sürgün ettiği Refah kentinde işgalini sürdürmek ve Gazze Şeridi'nin Mısır'la kara bağlantısını tamamen kesmek istiyor.

Refah kentinin uzandığı 64 bin dönüm alandaki yapıları yıkarak moloz yığınına çeviren İsrail, enkazın üzerinde "insani kent" adı altında "toplama kampı" kurma amacını hayata geçirmeyi planlıyor. Morag Koridoru ve dolayısıyla Refah'ta işgalin sürdürülmesi, İsrail'in öncelikli amacı olarak açıkladığı Filistinlileri başka ülkelere sürgün etme "hayalini" gerçekleştirebilmesi için Tel Aviv yönetimi tarafından "çok önemli" görülüyor.

Hamas'ın İsrail-ABD güdümündeki Gazze İnsani Yardım Vakfı (GHF) merkezindeki yardım dağıtım mekanizması yerine Birleşmiş Milletler kurumlarının merkezde yer aldığı eski mekanizmaya dönülmesi talebini ise İsrail'in kısmen kabul ettiği, fakat GHF'nin mevcut merkezlerinin dağıtılmasına yanaşmadığı belirtiliyor. İsrail'in Refah'ı işgal altında tutarak Filistinlileri insani yardım dağıtma iddiasıyla bölgeye çekip göçe zorlamak için GHF'den faydalanacağına işaret ediliyor.

Tel Aviv yönetimi, tamamen yerle bir olan kentte karavan ve çadırlardan oluşan kamplar kurmayı planlıyor.

İsrail Başbakanı Netanyahu, Gazze Şeridi’nin güneyindeki Refah ve Han Yunus kentlerini birbirinden ayıran Morag Koridoru ve Mısır sınırındaki Philadelphi Koridoru ile arasındaki bölgede yani Refah'ta sözde "insani kent" kurma talimatı vermiş, İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz da Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir'e, "insani kent" kurulması için bir plan hazırlama talimatı verdiğini duyurmuştu.

Katz, söz konusu plan kapsamında, ilk etapta 600 bin Filistinlinin, daha sonra ise Gazze Şeridi'ndeki bütün Filistinlilerin bölgeye sürgün edilmesini hedeflediklerini ve bunun için bir "çadır kent" kuracaklarını açıklamıştı.

Bölgeye taranarak giren Filistinlilerin bir daha Gazze Şeridi’nin diğer bölgelerine dönemeyeceğine dikkati çeken Katz, bunun Filistinlilerin “gönüllü göç” adı altına başka ülkelere sürgün edilmesi amacını hayata geçirmek adına "İsrail için çok önemli" olduğuna işaret etmişti.

İsrail öte yandan bölgede kendisiyle iş birliği yapan Filistinli milis güçleri silahlandırarak Hamas'a alternatif oluşturmaya çalışıyor. Söz konusu silahlı milislerin başında ise Yasir Ebu Şebab çetesi geliyor.

Yasir Ebu Şebab, İsrail basınına verdiği röportajda, giderek daha fazla milis topladığını ve Refah'ta kontrol ettiği bölgede 6 bin güvenlik personeli başvurusu aldığını ve toplam 80 bin kişinin yaşayacağını iddia etmişti.

Refah'ta faaliyet gösteren ve İsrail ordusuyla koordinasyon içerisinde çalıştıklarını belirten Şebab, Hamas'tan sonra Gazze Şeridi'nin yönetimini kendilerinin devralacağını savunmuştu.

ABD Başkanı Donald Trump, ocakta yaptığı açıklamada, Gazze Şeridi’ndeki Filistinlilerin başka ülkelere sürgün edilmesi teklifinde bulunmuştu.

İsrail, Trump’ın bu açıklamasının ardından söz konusu teklifi hayata geçirmek için çalışmalara başladığını ve bazı ülkelerle temasa geçtiklerini duyurmuştu.

Gazze’deki Filistinlileri farklı ülkelere sürgün etme amacıyla yeni bir saldırı planı hazırlayan İsrail, Gazze sakinlerini önce şeridin güneyine ardından başka ülkelere “gönüllü göç” adı altında göndererek etnik temizlik yapma hedefi için çalışmalarını sürdürüyor.

Muhabir: Faruk Hanedar,Enes Canlı