IATA, hava yollarının 2026'da 41 milyar dolarla rekor düzeyde kar etmesini bekliyor

İSTANBUL (AA) - IATA'nın Global Medya Günü etkinliği İsviçre'nin Cenevre kentinde düzenlendi.

IATA Genel Direktörü Walsh, etkinliğin açılışında yaptığı konuşmada, hava yollarının 2026'da yüzde 3,9'luk bir net marj ve 41 milyar dolarlık rekor seviyede kar elde etmesinin beklendiğini belirtti. Bu beklentinin, sektörün karşı karşıya olduğu zorluklar, havacılık tedarik zincirindeki darboğazlardan kaynaklanan artan maliyetler, jeopolitik çatışmalar, yavaşlayan küresel ticaret ve artan düzenleyici yükleri düşünüldüğünde son derece memnuniyet verici bir haber olduğunu dile getiren Walsh, "Hava yolları, istikrarlı karlılık sağlayan ve şokları absorbe edebilen bir dayanıklılığı, iş modellerine başarılı bir şekilde yerleştirdi." diye konuştu.

Değişen ve zorlu bir operasyonel ortamda hava yollarının gösterdiği güçlü performansın etkileyici olsa da sektörün toplam olarak sermaye maliyetini karşılayan bir kazanç üretememesinin çözülmesi gereken bir sorun olmaya devam ettiğini belirten Walsh, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Hava yollarının insanları ve ekonomileri birbirine bağlayarak oluşturduğu değeri düşününce, sektör düzeyindeki kar marjlarının hala çok düşük olduğu açık. Hava yolları, küresel ekonominin neredeyse yüzde 4'ünü destekleyen ve 87 milyon kişiye istihdam sağlayan bir değer zincirinin merkezinde yer alıyor. Ancak Apple, bir iPhone kılıfından elde ettiği gelirle, hava yollarının ortalama bir yolcuyu taşırken kazandığı 7,90 dolardan daha fazla kazanıyor.

Hatta hava taşımacılığı değer zinciri içinde bile, özellikle motor ve aviyonik üreticileri ile bazı hizmet sağlayıcılarla kıyaslandığında, hava yollarının marjları tamamen dengesiz. Değer zinciri karlılığını yeniden dengeleyebilsek, düzenleyici ve vergi yüklerini azaltabilsek ve altyapı verimsizliklerini giderebilsek, ekonomilere çok daha fazla katkı sağlayabilecek bir sektör hayal edin."

Walsh, hava kargonun performansının da özel bir ilgi konusu olduğunu belirterek çünkü hızla değişen ticaret koşulları karşısında birçok olumsuz tahmine rağmen güçlü durmayı başardığının altını çizdi.

Hava kargonun gösterdiği dayanıklılığın özellikle etkileyici olduğunu belirten Walsh, "Ticaret akışları, korumacı ABD gümrük tarifeleri rejimine uyum sağlarken, sağlam e-ticaret hacmi ve yapay zeka yatırımlarındaki patlamayı desteklemek için artan yarı iletken sevkiyatları, hava kargosunu küresel ticaretin kahramanı haline getirdi." diye konuştu.

Walsh, özellikle, ürünlerin tarife yürürlüğe girmeden önce sevk edilmesini sağlamak için yapılan öne çekilmiş gönderimlerde hayati bir rol oynadığını ve tarifeye tabi malların, normalde ABD'ye gidecekken yeni pazarlara yönlendirilmesiyle ortaya çıkan talep artışlarını esnek bir şekilde karşılayabildiğini ifade etti.

Hava kargonun küresel ekonomi açısından taşıdığı kritik önemden söz eden Walsh, sektörün genel işleyişindeki bu hayati rolün aynı zamanda güvenlik uygulamalarının da ne denli belirleyici olduğunu hatırlattığını ifade etti. Bu çerçevede son dönemde yaşanan kazalara ve yürütülen soruşturmalara da değinerek şunları söyledi:

"Sanırım herkes, bu kaza soruşturmalarından elde edilebilecek bilgilerin ne kadar önemli olduğunu takdir ediyordur. Yayınlanan geçici raporlar, olan biteni tam olarak açıklamasa da detaylı inceleme ve nihai raporları beklerken nelerin gerçekleşmiş olabileceğine dair makul bir anlayış sağlıyor. Bu raporlar, sektörün güvenlik performansının sürdürülebilirliği açısından son derece kritik. Yaşanan tüm olaylara rağmen havacılık sektörü mükemmel bir güvenlik siciline sahip olmayı sürdürüyor.

Bu trajik olayların her birine ilişkin yürütülen soruşturmalar, benzer olayların tekrar yaşanmamasını sağlamaya yardımcı olacaktır. Ancak kaygı verici olan bir gelişme var, özellikle sosyal medyada giderek daha fazla gördüğümüz üzere, uçak tahliyeleri sırasında yolcuların el bagajlarını yanlarına alarak uçaktan çıkmaya çalıştıklarına dair görüntüler artıyor. Acil tahliye talimatı verildiğinde uçağı mümkün olan en hızlı şekilde terk etmenin hayati önem taşıdığını vurgulamak istiyorum. El bagajınızda hayatınızdan daha değerli hiçbir şey yok. İnsanların tahliye sırasında üst dolaplardan bagajını almak için durakladığı görüntüleri görmek beni gerçekten şaşırtıyor."

Walsh, acil durumda, tahliye talimatı verildiyse, en hızlı şekilde çıkılması gerektiğinin altını çizdi.

Görüntülerin kendileri için son derece endişe verici olduğunu ve yıl boyunca bu olayları daha iyi anlamak için daha fazla araştırma yapmayı planladıklarını kaydeden Walsh, "Geçmiş soruşturmalar ve araştırmalar, üst dolaplardan bagaj almaya çalışmanın sadece sizi değil, diğer yolcuları da riske attığını açıkça gösteriyor. Tahliyelerde el bagajlarıyla kaydıraktan inen insan görüntülerinin giderek daha sık ortaya çıkması, sektör olarak odaklanmamız gereken bir konu haline geldi." diye konuştu.

Muhabir: Gökhan Yıldız