Özbekistan'da, Semerkant şehrinin yaşının 3 bin yıl olarak kabul edilmesi kararlaştırıldı

TAŞKENT (AA) - Semerkant İl Belediye Meclisi toplantısında, bölgede yürütülen son arkeolojik kazılarda elde edilen bulgular doğrultusunda, şehrin yaşının 3 bin yıl olarak kabul edilmesi ve bu yönde ilgili kurumlara teklif sunulması karara bağlandı.

Toplantıda, Semerkant'ın Afrasiyab ve Göktepe alanlarında yapılan arkeolojik kazı çalışmalarında, şehrin 2750 yıl olarak kabul edilen yaşının daha fazla olduğunu gösteren bulgular tespit edildiği belirtildi.

Semerkant Arkeoloji Enstitüsü Müdürü Muminhan Saidov, toplantıda yaptığı konuşmada, Semerkant'ın tarihi ve yaşı üzerine yapılan araştırmaların 150 yılı aşkın süredir devam ettiğine dikkati çekti. Saidov, 1970'li yıllarda yapılan arkeolojik kazılar sonucunda şehrin 2500 yıl önce kurulduğunun tespit edildiğini, 2000'li yıllarda yürütülen Özbek-Fransız ortak kazılarında ise bu sürenin 2750 yıl olduğunun belirlendiğini dile getirdi.

Saidov, Semerkant'ın yaşına ilişkin son verilerin kesin olmadığını ve konuyla ilgili araştırmaların sürdüğünü belirtti. Özbek-Fransız ortak arkeoloji ekibinin, şehrin Afrasiyab ve Göktepe bölgelerinde yürüttüğü kazılarda, Semerkant'ın en az 3 bin yıl önce kurulduğunu gösteren arkeolojik bulgulara ulaşıldığını ifade etti.

Saidov, bu kazıların, yaklaşık 3 bin yıl önce bölgede bir şehir valisinin karargahı ile bir tapınağın bulunduğunu ortaya koyduğuna dikkati çekti, ayrıca Semerkant'taki kentleşmenin MÖ ikinci bin yılın sonları ile birinci bin yılın başlarına dayandığını gösteren tarihi eserlere ulaşıldığını belirtti.

Toplantıda, Özbekistan Bilimler Akademisi, Semerkant Arkeoloji Enstitüsü ve uluslararası ortak kuruluşlar tarafından yürütülen araştırma sonuçlarına göre Semerkant'ta kentleşmenin milattan önceki ikinci bin yılın sonu ve milattan önceki birinci bin yılın başına dayandığına ilişkin araştırma materyallerinin bilgilendirme amacıyla kabul edilmesi ve Afrasiyab ve Göktepe sahalarında yapılan arkeolojik kazılar sonucunda elde edilen tarihi eşyalar ve bulguların Semerkant'ın yaşının 3 bin yıl olarak yeniden belirlenmesi amacıyla ilgili kurumlara sunulması kararlaştırıldı.

Çeşitli dönemlerde aralarında Batı Karahanlı, Şeybani ve Timurluların da bulunduğu birçok Türk devletine başkentlik yapan ve Türk-İslam medeniyetinin önemli merkezlerinden olan Semerkant, binden fazla tarihi ve kültürel yapıya ev sahipliği yapıyor.

Yüzyıllar boyunca Çin ile Avrupa arasındaki Büyük İpek Yolu üzerinde kilit konumda olan Semerkant'ta, Orta Asya Türk mimarisinin ender örneklerinden Registan Meydanı, Emeviler döneminde şehit olan Hz. Muhammed'in kuzeni Kusem bin Abbas'ın türbesinin bulunduğu Şahi Zinde Külliyesi, Timur İmparatorluğu'nun kurucusu Emir Timur'un mezarının yer aldığı Guri Emir Türbesi, ünlü matematikçi ve astronomi bilgini Timur Sultanı Mirza Uluğbey'in inşa ettirdiği Uluğbey Gözlemevi, Timur'un eşi Bibi Hanım'ın yaptırdığı Bibi Hanım Medresesi, 712'de Orta Asya'daki ilk cami olan Hazret Hızır Camisi gibi yüzlerce tarihi ve kültürel yapı bulunuyor.

2001 yılında Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütünün (UNESCO) Dünya Mirası Listesi'ne dahil edilen Semerkant, 2007'de kuruluşunun 2750'inci yılını UNESCO himayesinde kutlamıştı.

Muhabir: Bahtiyar Abdülkerimov