Türkiye madencilik sektörü küresel standartlara uyum sürecine giriyor

ANKARA (AA) - Sektörün çevresel ve sosyal riskleri daha etkin yönetmesini desteklemek ve uluslararası madencilik standartlarıyla uyumu artırmak amacıyla imzalanan sorumlu madencilik protokolü ile sektörde uluslararası uyumdan çevre standartlarına, toplumla diyalogdan finansmana erişime kadar geniş bir dönüşüm hedefleniyor.

Protokol, Türk madencilik sektörünün dünyada kabul gören sorumlu madencilik ilkelerine uyumlu olduğunu ortaya koyarken, sivil toplum kuruluşları, sendikalar, akademi ve sektör temsilcileri arasında düzenli iletişim zemini oluşturacak. Çevre, iş sağlığı ve güvenliği alanında ortak standartlarla riskler önceden belirlenerek daha etkin şekilde yönetilecek.

Yerel toplumla ilişkilere yönelik özel protokoller, sektöre yönelik olumsuz algıları gidermeyi amaçlarken, tesislerin öz değerlendirmeleri ve bağımsız denetimleri şeffaf raporlama kültürünü kalıcı hale getirecek. Protokol, ayrıca şirketlerin finansmana erişimini kolaylaştırarak yeni yatırımların önünü açacak ve sektörün ekonomik katkısını uzun vadede artıracak.

Kamuoyu, kamu kurumları ve finans kuruluşları nezdinde güvenilirliği yükseltecek adım, şirketleri yalnızca uyuma değil, sürekli iyileştirmeye de teşvik edecek. Notlandırma ve yıllık raporlama sistemiyle ölçülebilir hedefler sektör için yeni bir standart haline gelecek.

Kamuya açık raporlamalar beşinci yılda başlayacak

Başlatılan sorumlu madencilik protokolü, beş yıllık bir takvim doğrultusunda hayata geçirilecek.

İlk yıl TMD ve MAC tarafından maden şirketlerine eğitimler verilecek ve Sürdürülebilir Madenciliğe Doğru protokolleri Türkiye'nin koşullarına göre revize edilecek. İkinci yıldan itibaren tesisler söz konusu protokolleri uygulamaya başlayacak.

Üçüncü yılda tesisler ilk öz değerlendirmelerini yaparak raporlarını yalnızca TMD ile paylaşacak. Bu aşama, eğitim ve kapasite geliştirme ihtiyacını ortaya koyacak.

Dördüncü yılda ikinci öz değerlendirmeler yapılacak ve sektörün toplu sonuçları TMD tarafından anonim şekilde kamuoyuna açıklanacak. Beşinci yıl itibarıyla ise tesis düzeyinde ilk bağımsız denetimler devreye alınacak ve kamuya açık raporlamalar başlayacak.

TMD Başkanı Mehmet Yılmaz, AA muhabirine, konuya ilişkin yaptığı değerlendirmede, toplumun madencilik sektörüyle ilgili olumsuz algısını yıkmak için sorumlu madencilik anlayışının güçlenmesi gerektiğini söyledi.

Yılmaz, bu sebeple MAC ile temasa geçildiğini ifade ederek, "Amacımız Kanada'daki sistemi buraya getirmek değil. 'Madenciyim' diyen herkesin bir standardı olduğunu bilmesini istiyoruz. Elbette bir anda hepsini uygulamak mümkün olmayabilir. Ancak ülke gerçekleriyle uyumlu şekilde, aşamalı bir yaklaşımla algıyı doğru yönde geliştirmeyi amaçlıyoruz." dedi.

Olmazsa olmaz madencilik sektörünün gayri safi milli hasıla içerisindeki payının yükselmesi gerektiğine işaret eden Yılmaz, protokol sayesinde geliştirilecek standartların ülkenin kredibilitesini artıracağının ifade etti.

Yılmaz, böylece Türk madencilik sektörüne yatırımın artacağının altını çizerek, "Hedefimiz, sektörü yerli ve yabancı yatırımcı için güvenilir ve kredibilitesi yüksek bir alan haline getirmek. Bunun için standartları belli, doğru bir sektör imajı yakalamamız gerekiyor. Madenciliğin dış ticaret açığındaki payı yaklaşık 60 milyar dolar. Bu sektörü doğru yönetmek, ülkeye yapılacak en önemli hizmetlerden biri." diye konuştu.

MAC Başkanı Pierre Gratton da imzalanan protokolün Türk madencilik sektörünü olumlu yönde etkileyeceğini belirterek, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Kanada'da karşılaştığımız zorluklar, Türkiye'de veya başka ülkelerde karşılaşılanlardan çok farklı değil. Hepimiz benzer konularla ilgileniyoruz, ister iş güvenliği, ister atık yönetimi, ister çevre koruma olsun, aynı sorunlarla uğraşıyoruz. Bu nedenle uzun yıllar boyunca madencilik için geliştirdiğimiz iyi uygulama standartlarının Türkiye'ye fayda sağlayacağını düşünüyorum.

Türkiye, sıfırdan başlamak yerine bizim bıraktığımız yerden devam edebilir ve bu standartları kendi koşullarına uyarlayabilir. Bence bu büyük bir avantaj."

Gratton, ayrıca protokolün gelecekteki yatırımların önünü açabileceğine dikkati çekerek, "Bu işbirliği Türkiye'yi yatırım açısından daha cazip hale getiriyor. 5 yıllık bir anlaşma ve kimse yarın hemen sonuç beklememeli, ama bence bu, dönüştürücü bir süreç. Türk sanayisi Sürdürülebilir Madenciliğe Doğru projesine bağlı kalırsa, 5–10 yıl içinde tamamen değişecek ve kendi başarısıyla gurur duyacak." görüşünü paylaştı.

Muhabir: Duygu Alhan