İSTANBUL (AA) - Küresel ekonomik büyümenin oldukça zayıf seyrettiği, dış ticarette artış hızının tarihsel ortalamaların altında kaldığı, ticaret savaşları, gümrük vergisi artışları ve korumacılık eğilimlerinin güç kazandığı zorlu bir süreçte Türkiye ekonomisi üretim kapasitesi, ekonomik büyüme, istihdam ve ihracat artışıyla pozitif bir şekilde ayrışmayı başardı.
Ticaret diplomasisi alanında yapılan faaliyetler ve ihracatçılara verilen destekler, ihracatta geçen yıl yeni rekor getirdi. Türkiye'nin geçen yıl ihracatı önceki yıla göre yüzde 4,5 artışla 273,4 milyar dolara yükseldi. Böylece yıllık ihracat 2021'den bu yana aralıksız olarak beşinci yılda da artış trendini sürdürmüş oldu.
AA muhabirinin Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) verilerinden derlediği bilgilere göre, 2025'te bir önceki yıla göre 26 alt sektörden 18'i ihracatını artırırken, 8'inde gerileme yaşandı.
İhracat artışında yüzde 48,72 ile savunma ve havacılık sanayisi başı çekti. Bu sektörün ihracatı tüm zamanların rekorunu kırarak 10 milyar 16 milyon dolara yükseldi.
"Gemi ve yat hizmetleri" ile "süs bitkileri" ilk üçteArtış oranına göre ikinci sırada yüzde 17,35 ile (2,24 milyar dolar) gemi, yat ve hizmetleri, üçüncü sırada yüzde 13,37 ile (159,9 milyon dolar) süs bitkileri ve mamulleri, dördüncü sırada yüzde 11,58 ile otomotiv endüstrisi (41,5 milyar dolar), beşinci sırada yüzde 8,86 ile yaş sebze ve meyve (3,7 milyar dolar) sektörü yer aldı.
Tütün sektörünün ihracatı yüzde 8,4 (1,06 milyar dolar), demir ve demir dışı metallerin yüzde 6,5 (13,2 milyar dolar), elektrik ve elektronik sektörünün yüzde 6,32 (17,7 milyar dolar), mücevherin yüzde 6 (7,9 milyar dolar), su ürünleri ve hayvansal mamuller sektörünün yüzde 4,74 (4,05 milyar dolar) arttı.
İhracat artışı çimento, cam, seramik ve toprak ürünlerinde yüzde 4,3 (5 milyar dolar), hububat, bakliyat, yağlı tohumlar ve mamullerinde yüzde 3,8 (12,4 milyar dolar), kimyevi maddeler ve mamullerinde yüzde 3,72 (31,9 milyar dolar), iklimlendirme sanayisinde yüzde 3,44 (7,4 milyar dolar), madencilik ürünlerinde yüzde 3,35 (6,2 milyar dolar), çelikte yüzde 2,43 (16,5 milyar dolar), mobilya, kağıt ve orman ürünlerinde yüzde 1,16 (8 milyar dolar), makine ve aksamlarında yüzde 0,64 (11,3 milyar dolar) oldu.
Zeytin ve zeytinyağı en fazla gerileyen sektör olduGeçen yıl 8 sektörün ihracatı azalırken, düşüş oranı 6 sektörde tek haneli gerçekleşti.
En büyük düşüş yüzde 39,03 ile zeytin ve zeytinyağı sektöründe yaşanırken, bu alandaki ihracat 496 milyon dolara indi.
İhracattaki düşüş fındık ve mamullerinde yüzde 14,51 (2,3 milyar dolar), hazır giyim ve konfeksiyonda yüzde 6,4 (16,8 milyar dolar), kuru meyve ve mamullerinde yüzde 6,12 (1,7 milyar dolar), deri ve deri mamullerinde yüzde 5,35 (1,4 milyar dolar), meyve sebze mamullerinde yüzde 5,18 (2,6 milyar dolar) oldu.
Halı ihracatı yüzde 1,01 (2,8 milyar dolar), tekstil ve hammaddeleri ise yüzde 0,92 (9,4 milyar dolar) azaldı.
Sektörlerin ihracatıTİM verilerine göre, 2024 ve 2025 döneminde sektörlerin ihracatı (bin dolar) şöyle:
| SEKTÖR | 2024 İhracatı (Bin dolar) | 2025 İhracatı (Bin dolar) | Değişim (Yüzde) |
|---|---|---|---|
| Savunma ve Havacılık Sanayii | 6.734.843 | 10.016.302 | 48,72 |
| Gemi, Yat ve Hizmetleri | 1.912.251 | 2.243.952 | 17,35 |
| Süs Bitkileri ve Mamulleri | 141.065 | 159.926 | 13,37 |
| Otomotiv Endüstrisi | 37.211.661 | 41.521.096 | 11,58 |
| Yaş Meyve ve Sebze | 3.402.917 | 3.704.414 | 8,86 |
| Tütün | 978.690 | 1.060.939 | 8,40 |
| Demir ve Demir Dışı Metaller | 12.434.194 | 13.242.145 | 6,50 |
| Elektrik ve Elektronik | 16.677.730 | 17.731.750 | 6,32 |
| Mücevher | 7.458.367 | 7.905.941 | 6,00 |
| Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller | 3.863.099 | 4.046.114 | 4,74 |
| Çimento Cam Seramik ve Toprak Ürünleri | 4.314.179 | 4.499.901 | 4,30 |
| Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri | 11.914.564 | 12.367.119 | 3,80 |
| Kimyevi Maddeler ve Mamulleri | 30.785.242 | 31.931.878 | 3,72 |
| İklimlendirme Sanayii | 7.143.436 | 7.388.946 | 3,44 |
| Madencilik Ürünleri | 6.011.734 | 6.213.110 | 3,35 |
| Çelik | 16.149.331 | 16.541.573 | 2,43 |
| Mobilya, Kağıt ve Orman Ürünleri | 7.895.355 | 7.987.082 | 1,16 |
| Makine ve Aksamları | 11.190.109 | 11.261.559 | 0,64 |
| Tekstil ve Hammaddeleri | 9.495.712 | 9.408.630 | -0,92 |
| Halı | 2.867.477 | 2.838.524 | -1,01 |
| Meyve Sebze Mamulleri | 2.728.089 | 2.586.724 | -5,18 |
| Deri ve Deri Mamulleri | 1.526.663 | 1.445.058 | -5,35 |
| Kuru Meyve ve Mamulleri | 1.856.211 | 1.742.530 | -6,12 |
| Hazır Giyim ve Konfeksiyon | 17.920.376 | 16.773.432 | -6,40 |
| Fındık ve Mamulleri | 2.639.346 | 2.256.307 | -14,51 |
| Zeytin ve Zeytinyağı | 813.567 | 496.026 | -39,03 |
Muhabir: Uğur Aslanhan