Türkiye'de ticaretin güçlendirilmesi için 2026 bütçesinden 58 milyar lira ayrılacak

ANKARA (AA) - AA muhabirinin, 2026 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi'nden yaptığı derlemeye göre, Türkiye'de ihracatın desteklenmesi ile ihraç ürünlerin ülke ve pazarlarının çeşitlendirilmesine yönelik markalaşma faaliyetleri devam ediyor. Bu kapsamda, AR-GE ve teknoloji geliştirme, elektronik ticaret, yurt dışı pazarlara giriş, yurt içi ve dışı uluslararası fuarlara katılım, organizasyon ve benzeri her türlü destek programı uygulanıyor. Ayrıca, hizmet ihracatı sektörlerine sağlanan devlet desteklerinin sürdürülmesine ve katma değerli hizmet ihracatının geliştirilmesine öncelik veriliyor.

Türk markalarının uluslararası alanda güçlenmesine yardımcı olmayı hedefleyen "Turquality Programı" çerçevesinde, desteklenen firmaların artırılmasına yönelik ticaret ve alım heyeti sayılarının, yükseltilmesi öngörülüyor. Bu doğrultuda, yürütülecek Ticaretin Düzenlenmesi, Geliştirilmesi ve Kolaylaştırılması Programı'na göre, hizmet ihracatına yönelik desteklenecek firma sayısının yıl sonunda 34 bine, gelecek yıl da 36 bine ulaşması amaçlanıyor.

Hizmet ihracatına yönelik Turquality ve marka programları kapsamında desteklenen ve geçen yıl 104 olan marka sayısının, bu yılın sonunda 125'e yükseltilmesi hedeflenirken, sayının 2026'da ise 135'e çıkartılması planlanıyor. Mal ihracatına yönelik aynı programlar özelinde, yıl sonunda 380, 2026'da ise 390 markanın desteklenmesi öngörülüyor.

Orta ve yüksek teknolojili ürün ihracatının, imalat sanayi ihracatı içindeki payını artırmak da programın hedefleri arasında yer alıyor. Buna göre, söz konusu ürünlerin ihracattaki payının, yıl sonunda yüzde 42,5'e, gelecek yıl da yüzde 44,5'e çıkarılması amaçlanıyor. Programda, Türkiye'deki şirketlerin, özellikle küçük ve orta büyüklükteki işletmelerin çevresel sürdürülebilirlik, düşük karbonlu üretim ve enerji verimliliği gibi konularda uyum kapasitelerini artırmayı hedefleyen "Yeşil Mutabakata Uyum Projesi Desteği" de öne çıkıyor. Bu destek kapsamına alınan şirket sayısının, yıl sonunda 160'a, 2026'da ise 320'ye çıkarılması planlanıyor.

Yurt dışı müteahhitlik ve teknik müşavirlik hizmetleri sektörünün, dünya pazarından aldığı payın ise bu yıl sonunda yüzde 4,2, gelecek yıl için de yüzde 4 olması hedefleniyor. Ayrıca yurt dışı müteahhitlik hizmetleri iş hacminin yıl sonunda 27 milyar dolar olması beklenirken, gelecek yıl 28 milyar dolarlık hacim öngörülüyor. Yurt dışı teknik müşavirlik hizmetleri sektörünün yıllık proje tutarının da yıl sonunda 200 milyon dolar olması amaçlanıyor. Söz konusu tutarın, 2026'da 210 milyon dolara ulaşması planlanıyor.

Programla, etkin dış ticaret politikalarının sürdürülmesi de hedefleniyor. Buna göre, ithalatta korunma önlemleri, önlemlerin etkisiz kılınmasına karşı önlem, damping ve sübvansiyon soruşturma sayılarının artırılması öngörülüyor.

Gelişen teknolojiyle birlikte, uluslararası ticaretin önemli ayağını oluşturan elektronik ihracatın toplam ihracat içindeki payının, yıl sonunda yüzde 2'ye, gelecek yıl yüzde 5,5'e yükseltilmesi amaçlanıyor.

İç ticarete yönelik ekonomik faaliyetlerin teşvik edilmesi, gerekli düzenlemelerin yapılması, esnaf ve sanatkarlar ile kooperatifçiliğin geliştirilmesini sağlamaya yönelik çalışmaların devam ettirilmesi de diğer hedefler arasında yer alıyor. Bu kapsamda, e-ticaret işlem hacminin yıl sonunda 5,7 trilyon lira, 2026'da ise 8,5 trilyon lira olması öngörülürken, e-ticaretin genel ticaret içindeki payının 2025 sonunda yüzde 21, gelecek yıl yüzde 22 olması amaçlanıyor.

Kadın kooperatif sayısının ise yıl sonunda 1300'e, 2026'da 1350'ye ulaşması planlanıyor. Kooperatiflerin Desteklenmesi Programı (KOOP-DES) kapsamında sağlanan desteklerden yıl sonunda 63, 2026'da ise 60 kooperatifin yararlanması öngörülüyor.

Bu doğrultuda, 2026 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi'ne göre, söz konusu hedeflere ulaşmak için gelecek yılın bütçesinden toplam 58 milyar 407 milyon 235 bin lira kaynak ayrıldı.

Muhabir: Serhat Tutak