Türkiye'nin nüfusu 86 milyon 92 bin 168 oldu

ANKARA (AA) - Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), "Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi 2025 Sonuçları"nı açıkladı.

Buna göre, 2024 yılı itibarıyla 85 milyon 664 bin 944 olan ülke nüfusu, geçen yıl 427 bin 224 kişi artarak 86 milyon 92 bin 168 kişiye yükseldi.

Erkek nüfusun oranı yüzde 50,02 (43 milyon 59 bin 434 kişi), kadın nüfusun oranı ise yüzde 49,98 (43 milyon 32 bin 734 kişi) olarak kaydedildi.

Yıllık nüfus artış hızı, 2024'te binde 3,4 iken 2025'te bu oran binde 5'e çıktı.

İl ve ilçe merkezlerinde ikamet edenlerin oranı, 2024'te yüzde 93,4 iken 2025'te yüzde 93,6 oldu.

Belde ve köylerde yaşayanların oranı ise yüzde 6,6'dan yüzde 6,4'e geriledi.

Türkiye'de ikamet eden yabancı nüfus, bir önceki yıla göre 38 bin 968 kişi artarak 1 milyon 519 bin 515 kişi olarak kayıtlara geçti. Bu nüfusun yüzde 49,3'ünü erkekler, yüzde 50,7'sini kadınlar oluşturdu.

Yabancı uyruklu nüfus kapsamında, referans tarihinde geçerli ikamet veya çalışma iznine sahip kişiler, uluslararası koruma kimlik belgesi gibi ikamet izni yerine geçen kimlik belgesi olan, referans tarihinde geçerli adres beyanı olan kişiler ve izinle Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığından çıkmış referans tarihinde geçerli adres beyanı olan mavi kart hamili kişiler değerlendirildi.

Kurs, turizm, bilimsel araştırma gibi nedenlerle 90 günden kısa süreli vize veya ikamet iznine sahip yabancılar ile geçici koruma statüsüyle ülkede bulunan Suriyeliler nüfusa dahil edilmedi.

Mekansal Adres Kayıt Sistemi'nin (MAKS) kullanılmaya başlanmasıyla birlikte fiili kent-kır yapısını daha doğru yansıtan, "yoğun kent, orta yoğun kent ve kır" ayrımında oluşturulan yeni sınıflama yapıldı. Bu sınıflamaya göre, Türkiye nüfusunun yüzde 67,5'inin yoğun kent, yüzde 15,8'inin orta yoğun kent ve yüzde 16,8'inin ise kır olarak sınıflandırılan yerleşim yerlerinde yaşadığı görüldü.

2024 yılında bir önceki yıla göre 40 ilin nüfusu azalırken, 2025 yılında 33 ilin nüfusunun azaldığı belirlendi.

İstanbul'un nüfusu, bir önceki yıla göre 52 bin 451 kişi artarak 15 milyon 754 bin 53 kişiye çıktı. Türkiye nüfusunun yüzde 18,3'ünün ikamet ettiği İstanbul'u, 5 milyon 910 bin 320 kişiyle Ankara, 4 milyon 504 bin 185 kişiyle İzmir, 3 milyon 263 bin 11 kişiyle Bursa ve 2 milyon 777 bin 677 kişiyle Antalya izledi.

Bayburt, 82 bin 836 kişiyle en az nüfusa sahip olan il oldu. Bayburt'u, 85 bin 83 kişiyle Tunceli, 90 bin 392 kişiyle Ardahan, 138 bin 807 kişiyle Gümüşhane ve 157 bin 363 kişiyle Kilis takip etti.

İlçelere göre nüfus dağılımı incelendiğinde, İstanbul'un Esenyurt ilçesinin 1 milyon 3 bin 905 kişiyle ilk sırada yer aldığı görüldü.

Böylece, Türkiye'de ilk defa bir ilçenin nüfusu 1 milyonu geçmiş oldu.

Esenyurt'u 957 bin 792 kişiyle Gaziantep'in Şahinbey, 952 bin 198 kişiyle Ankara'nın Çankaya, 931 bin 722 kişiyle Ankara'nın Keçiören ve 905 bin 880 kişiyle Gaziantep'in Şehitkamil ilçeleri izledi.

Nüfus piramitleri, nüfusun yaş ve cinsiyet yapısında meydana gelen değişimi gösteren grafikler olarak tanımlanıyor. Türkiye'nin 2007 ve 2025 yılları nüfus piramitleri karşılaştırıldığında, doğurganlık ve ölümlülük hızlarındaki azalmaya bağlı olarak yaşlı nüfusun arttığı ve ortanca yaşın yükseldiği görüldü.

Ortanca yaş, nüfusu oluşturan kişilerin yaşları yeni doğan bebekten en yaşlıya doğru sıralandığında ortada kalan kişinin yaşı olarak tanımlanıyor. Ortanca yaş aynı zamanda nüfusun yaş yapısının yorumlanmasında kullanılan önemli göstergeler arasında yer alıyor.

Türkiye'de 2024 yılında 34,4 olan ortanca yaş, 2025 yılında 34,9'a yükseldi. Cinsiyete göre incelendiğinde, ortanca yaşın erkeklerde 33,7'den 34,2'ye, kadınlarda 35,2'den 35,7'ye yükseldiği belirlendi.

Ortanca yaşın illere göre dağılımına bakıldığında, Sinop'un 44 ile en yüksek ortanca yaş değerine sahip il olduğu görüldü. Sinop'u, 43,5 ile Giresun, 43,3 ile Kastamonu izledi.

Diğer yandan 21,8 ile Şanlıurfa, en düşük ortanca yaşa sahip il olurken, bu ili 23,3 ile Şırnak ve 25 ile Siirt takip etti.

Ortanca yaşın illere ve cinsiyete göre dağılımı incelendiğinde, erkeklerde 43 ile Sinop'un en yüksek ortanca yaşa sahip il olduğu görülürken, 21,3 ile Şanlıurfa en düşük ortanca yaşa sahip il olarak kayıtlara geçti. Kadınlarda 44,9 ile Sinop, yine en yüksek ortanca yaş değerine sahip il olurken, Şanlıurfa'nın 22,3 ile en düşük ortanca yaş değerine sahip il olduğu belirlendi.

Türkiye'de 2009 ve 2025 yıllarında cinsiyete göre medeni durumun dağılımı incelendiğinde, erkeklerde hiç evlenmeyenlerin oranının kadınlara göre daha yüksek olduğu, kadınlarda ise eşi ölenlerin ve boşananların oranının erkeklerden daha fazla olduğu görüldü. Diğer yandan büyük çoğunluğu oluşturan evlilerin oranının, 2009 ve 2025 yılında her iki cinsiyette de birbirine yakın oranlarda olduğu tespit edildi.

Çalışma çağı olarak tanımlanan 15-64 yaş grubundaki nüfusun oranı, 2007'de yüzde 66,5 iken 2025'te yüzde 68,5 oldu. Diğer yandan çocuk yaş grubu olarak tanımlanan 0-14 yaş grubundaki nüfusun oranı yüzde 26,4'ten yüzde 20,4'e gerilerken, 65 ve daha yukarı yaştaki nüfusun oranı ise yüzde 7,1'den yüzde 11,1'e çıktı.

Çalışma çağındaki birey başına düşen çocuk ve yaşlı birey sayısını gösteren toplam yaş bağımlılık oranı, 2024 yılında yüzde 46,1 iken 2025'te yüzde 46'ya düştü. Çalışma çağındaki birey başına düşen çocuk sayısını ifade eden çocuk bağımlılık oranı, yüzde 30,6'dan yüzde 29,7'ye gerilerken, çalışma çağındaki birey başına düşen yaşlı birey sayısını ölçen yaşlı bağımlılık oranı ise yüzde 15,5'ten yüzde 16,2'ye yükseldi. Diğer bir ifadeyle Türkiye'de 2025'te çalışma çağındaki her 100 kişinin, 29,7 çocuğa ve 16,2 yaşlıya baktığı kayıtlara geçti.

Nüfus yoğunluğu olarak tanımlanan "bir kilometrekareye düşen kişi sayısı", Türkiye genelinde 112 kişi oldu. İstanbul'un, kilometrekareye düşen 2 bin 943 kişiyle nüfus yoğunluğu en yüksek il olduğu belirlendi. İstanbul'u, 633 kişiyle Kocaeli ve 395 kişiyle en küçük yüz ölçümüne sahip il olan Yalova izledi.

Nüfus yoğunluğu en az olan ilin ise bir önceki yıldaki gibi kilometrekareye düşen 11 kişiyle Tunceli olduğu görüldü. Tunceli'yi, 19 kişiyle Ardahan, 21'er kişiyle Erzincan ve Gümüşhane takip etti. Diğer yandan yüz ölçümü büyüklüğünde ilk sırada yer alan Konya'nın nüfus yoğunluğu ise 59 olarak gerçekleşti.

2024-2025 yılları itibarıyla illerin nüfusları şöyle:

Muhabir: Mert Davut, Hülya Ömür Uylaş