Türkiye'nin yatırımlarda yeni dönem öncelikleri belli oldu

ANKARA (AA) - AA muhabirinin 2026-2028 Dönemi Yatırım Programı Hazırlama Rehberi'nden yaptığı derlemeye göre, kamu yatırımlarında büyümeye, özel kesim yatırımlarını desteklemeye, bölgelerin gelişme potansiyelini harekete geçirmeye, üretim, istihdam ve ülke refahını artırmaya azami katkı sağlayacak projeler ön planda olacak.

Bu kapsamda, özel sektör tarafından gerçekleştirilemeyecek ekonomik ve sosyal altyapı projelerine öncelik verilecek. Özel kesimde üretim maliyetlerinin azaltılması, yeni üretim kapasitelerinin oluşturulması, böylece üretimin yenilikçi ve rekabetçi gelişmesini destekleyecek projeler de öncelikler arasında yer alacak.

Ayrıca, üst politika metinlerindeki makroekonomik hedefleri destekleyecek ve büyümeyi sürdürülebilir kılacak nitelikli insan gücü ve güçlü toplum hedefiyle ilgili projeler yatırım programına alınacak.

2026-2028 dönemi kamu yatırım tahsislerinde kamu-özel işbirliği modeliyle yürütülenler dahil, 12. Kalkınma Planı'nda önceliklendirilen imalat sanayi sektörlerine ve bunlara yönelik beşeri ve fiziki altyapıya ağırlık verilecek. AR-GE, dijitalleşme, insan kaynakları, lojistik, enerji ve eğitim gibi yatay alanlar ile tarım ve gıda, turizm ve savunma sanayisi öncelikli alanlar olarak değerlendirilecek.

Kamu yatırım teklifleri, bölgeler arası gelişmişlik farklarının azaltılmasına katkı sağlayacak şekilde hazırlanacak. Bu amaçla yatırımların mekansal dağılımında, geçmiş yıllardaki yatırım tahsislerinin dağılımı ve gelecek döneme ilişkin bölgesel politikalar dikkate alınacak.

İstanbul, Tekirdağ, Balıkesir, İzmir, Samsun, Şanlıurfa gibi birçok ili kapsayan "Düzey-2 Bölgeleri" için hazırlanan planlar bölgedeki tüm kamu kurum ve kuruluşlarının hazırlayacakları yatırım projelerinin planlanmasında esas alınacak.

GAP, DAP, DOKAP ve KOP bölge kalkınma idarelerinin sorumluluk alanındaki iller için hazırlanmış eylem planları kapsamındaki yatırımlara öncelik tanınacak.

Bölgelerin ekonomilerinde öne çıkan sektörlerin daha yüksek katma değerli ve rekabet edebilirliği yüksek üretim yapılarına dönüşmesine katkı sağlayacak alanlardaki yatırımlara ağırlık verilecek.

Söz konusu dönem için yapılacak proje bazındaki ödenek tekliflerinde sektörel ve bölgesel önceliklerin yanı sıra 12. Kalkınma Planı'nda yer alan öncelikli sektör ve alanlara, Kahramanmaraş merkezli 2023'te meydana gelen depremlerden etkilenen illerde altyapının yeniden tesisine yönelik projelere, afet risklerinin azaltılması, bunlara hazırlık ve hasarların telafisine yönelik olanlara özel önem gösterilecek.

Kuruluşlar, yatırım programı hazırlıklarında ve proje stokunun önceliklendirilmesinde, genel, sektörel, bölgesel ve proje bazında önceliklerin yanı sıra alt sektör bazındaki kriterleri ve öncelikleri dikkate alacak.

Üretimin idamesine, halk ve çevre sağlığı, Avrupa Birliği'ne uyum ve uluslararası yükümlülükler açısından gerçekleştirilmesi gerekli olanlara, yurt içi ham maddenin değerlendirilmesine yöneliklere, savunma sanayisi, yerli ve özgün raylı sistem araçları ile hava araçlarının geliştirilmesi projelerine öncelik verilecek.

Sanayi altyapısına yönelik organize sanayi bölgeleri, küçük sanayi sitesi ve teknoloji geliştirme bölgeleri projelerinde sektörel ve tematik projeler ön planda olacak.

Teknoloji geliştirme bölgelerine sağlanan desteklerde, faaliyete geçmemiş ve bu bölgelerin performans endeksi sıralamasında başarılı olan projelere öncelik sağlanacak.

Ayrıca, söz konusu projelerin seçiminde, sanayi ve teknoloji bölgelerinin dönüşümüne imkan verecek, girişimcilere sağlanacak hizmet kalitesinin artırılmasını, yenilikçi girişimciliğin geliştirilmesini, dijital dönüşümün sağlanmasını hedefleyen, ihtiyaç ve etki analizlerinin yapıldığı ve kümelenme desteklerini içeren projeler önceliklendirilecek.

Yatırım programına yeni küçük sanayi sitesi projesi alınmasında, nüfusu ve esnaf-sanatkar sayısı daha fazla olan yerleşim yerlerinde bulunanlar, çevresel ve planlı kentleşme açısından zorunluluk arz edenler ve ihtisas küçük sanayi sitesi niteliği taşıyanlar öncelikli olacak.

Muhabir: Ayşe Böcüoğlu Bodur