YEDAM'da ailelerle yapılan "kişi dışı görüşmeler" bağımlı bireyleri tedaviye ikna ediyor

DÜZCE (AA) - Kentte kurulduğu 2019'dan bu yana tütün, alkol, madde, kumar ve teknoloji bağımlılığına karşı ücretsiz hizmet veren YEDAM'da sosyal hizmet uzmanları ve psikologlar tarafından yapılan bire bir görüşmelerle bağımlılık türleriyle etkin mücadele yürütülüyor.

Tedavi sürecine katılmak istemeyen bireyleri kazanmak amacıyla ailelerle gerçekleştirilen "kişi dışı görüşmeler" ise aile ve yakınlarında bağımlı kişilere karşı oluşan olumsuz kanaatin, bakış açısının ve davranışların düzeltilmesi yoluyla mücadeleyi esas alıyor.

Görüşmeler sonucu ailelerinin olumsuz tutum ve davranışlarındaki değişimleri fark eden bağımlı bireyler, kendilerinin de değişebileceklerine ilişkin inancın gücüyle tedavi sürecine katılma yönünde irade gösterebiliyor.

YEDAM Sosyal Hizmet Uzmanı Gülbeyaz Çınar Pamuk, AA muhabirine, bağımlılıkla mücadele eden kişilere "bireysel" ve "kişi dışı" görüşmeler ile psikolojik ve sosyal destek sağladıklarını anlattı.

Pamuk, bireysel görüşmelerin yanı sıra bağımlı bireylerin aileleri ve yakınlarıyla da görüşmeler gerçekleştirdiklerini aktararak, "Bağımlı bireyler bazen tedaviye motive olmakta güçlük çekebiliyorlar. Böyle durumlarda eğer birey tedaviye başvurmuyor veya çeşitli sebeplerle başvuramıyorsa ailesi ya da yakın çevresinden birisi merkezimize başvuru yaparak kişiler adına destek alabiliyorlar." diye konuştu.

Bağımlılık geliştirmiş kişilerin tedavi sürecine dahil olmadığı durumlarda ailesi veya yakın çevresiyle planlanan ve yürütülen görüşmeleri "kişi dışı görüşme" şeklinde tanımladıklarını bildiren Pamuk, şu bilgileri verdi:

"Bu süreçte görüşmeye gelen aile üyesi ve yakınıyla, bağımlılığın nasıl bir süreç olduğu, bu süreçte kişiye nasıl yaklaşılması gerektiği ve bireyin tedaviye karşı motivasyonunun nasıl artırılabileceğine dair görüşmeler yapıyoruz. Bazen aileler, bireyi danışmanlığa motive etmeye çalışırken olumsuzluklar, güçlükler yaşayabiliyorlar. Bu güçlüklerle kendi motivasyonları da düşebiliyor ya da kendilerini çaresiz hissedebiliyorlar. Görüşmeler sayesinde aileler bu hislerini ortadan kaldırarak kendi iyilik hallerini ve motivasyonlarını da artırıyorlar."

Pamuk, "kişi dışı görüşmeler"in de bireysel görüşmeler gibi gizlilik ilkesiyle yapıldığını, özel bilgilerin hiçbir kurum ve kuruluşla paylaşılmadığını, gizlilik gereği danışanların endişelenmelerini gerektirecek durum olmadığına dikkati çekerek, bağımlılık geliştirmiş kişilerin yakınlarına, bilgi almak veya görüşmelere katılmak için 115 Danışma Hattı'nı arama çağrısında bulundu.

Bağımlılık geliştirmiş bireylerin yakınlarının, görüşmelerde zorlandıkları alanları konuştuklarından bahseden Pamuk, bu süreçte yapacakları müdahalenin nelere sebep olabileceği ile olumlu ve olumsuz davranışların sonuçlarının değerlendirildiğini kaydetti.

Pamuk, görüşmelerde bireyi tedaviye motive etmek için neler yapılabileceği, ailenin tutum ve davranışlarında değişmesi gerekenler gibi konuların ele alındığı bilgisini vererek, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Ailelerin iyi niyetle başladıkları söylemler veya davranışlar bazen danışanın sürecini olumsuz etkileyebiliyor. Bunların nasıl olması gerektiği, eğer varsa yaralayıcı söylemlerin nasıl yararlı söylemlere dönüşebileceğini ailelerle konuşuyoruz. Onlar da öğrendiklerini uyguladıkları zaman çoğunlukla aile bireyinde yaşanmış olan bu değişim bağımlı kişi tarafından da fark ediliyor. Bu da bağımlı kişide ailesinin nereye gittiği ile ilgili bir merak duygusu oluşturuyor, tedaviye motivasyonu artırıyor ve birkaç görüşme sonra da kendisi tedaviye geliyor. Yani hem tedaviye motivasyon artmış oluyor hem de ailesinde, çevresinde değişim yaşandığını gören bağımlı birey kendisinde de bu değişimin yaşanabileceğine ikna oluyor."

Uzman klinik psikolog Atakan Başıhoş da bağımlı kişi gelmese bile yakınlarının danışmanlık hizmeti almasının çok önemli olduğunu vurguladı.

Aile üyelerinin genellikle bağımlı kişiyi tedaviye ikna etmek için bazı hatalar yapabildiğine dikkati çeken Başıhoş, "Bağımlılık geliştirmiş kişiye doğru yaklaşımın öğrenilmesi, bunun sonucunda aile tutumundaki değişiklikler kişinin tedaviye başvurma şansını artıracaktır. Düzce YEDAM'da bu zamana kadar 300'e yakın kişi dışı görüşme yapıldı." dedi.

Muhabir: Göksel Cüneyt İğde